Zorgwinsten aan banden: wat betekent de brief van minister Sterk nu echt?

Margriet Bos · 2026-08-12

Het moet maar eens afgelopen zijn met exorbitante winstuitkeringen in de zorg. Dat is de boodschap van het kabinet-Jetten. Maar hoe je dat op een eerlijke en werkbare manier regelt, daar wordt inmiddels al jaren over gediscussieerd. En juist op dat punt laat VWS-minister Sterk volgens critici steekjes vallen. Vlak voor het reces stuurde ze een Kamerbrief naar de Tweede Kamer. Daarin lijkt ze vaart te maken met nieuwe regels rond winstuitkeringen in de zorg. Maar advocaten die de brief nauwkeurig hebben bestudeerd, trekken hun wenkbrauwen op. Ze noemen de brief vooral onduidelijk en ontwrichtend. Dat is niet bepaald het signaal dat zorgorganisaties, investeerders en toezichthouders nodig hebben. ### Waar gaat het precies over? De kern van de discussie is simpel: mag een zorgaanbieder winst uitkeren aan aandeelhouders of investeerders? Veel mensen vinden van niet, zeker als er publiek geld in het spel is. Het kabinet wil daarom grenzen stellen aan zulke uitkeringen. Het doel is nobel: geld moet naar de zorg zelf gaan, niet naar zakken van investeerders. Maar de praktijk is weerbarstiger dan de theorie. Zo zijn er talloze zorgaanbieders die afhankelijk zijn van externe financiering. Denk aan zorginstellingen die net een nieuw gebouw hebben neergezet of die investeren in betere zorgtechnologie. Als je die partijen de ruimte ontneemt om investeerders te belonen, wordt het lastiger om kapitaal aan te trekken. En dat kan uiteindelijk ten koste gaan van de zorgkwaliteit. ### De kritiek van advocaten Advocaten die gespecialiseerd zijn in de zorgsector zijn er duidelijk over: de Kamerbrief van minister Sterk roept meer vragen op dan hij beantwoordt. Zo ontbreekt een heldere definitie van wat precies onder een exorbitante winstuitkering valt. Ook is onduidelijk welke zorgaanbieders onder de nieuwe regels vallen en welke niet. Die onzekerheid kan verlammend werken. Zorgorganisaties durven nu nauwelijks nog investeringsbeslissingen te nemen. Ze weten simpelweg niet waar ze aan toe zijn. En dat terwijl de sector juist behoefte heeft aan duidelijkheid en stabiliteit. De timing van de brief – vlak voor het reces – maakt het er niet beter op. Er is geen ruimte voor directe vragen of verduidelijking, waardoor de onrust nog even blijft sudderen. ### Wat betekent dit voor zorgaanbieders? Voor zorgaanbieders betekent dit vooral: afwachten en geen overhaaste beslissingen nemen. Het is verleidelijk om nu al je strategie aan te passen aan de nieuwe regels, maar dat is risicovol zolang de details ontbreken. Advocaten adviseren dan ook om eerst de definitieve wetgeving af te wachten en pas daarna je businessmodel aan te passen. Wel is het verstandig om nu alvast na te denken over alternatieve financieringsvormen. Denk aan leningen in plaats van aandelenuitgifte, of het aantrekken van kapitaal via cooperaties of maatschappelijke investeerders. Zo ben je minder afhankelijk van de uitkomst van de politieke discussie. Het is een kwestie van voorbereiding, niet van paniek. ### Een ongemakkelijke paradox Er zit een ongemakkelijke paradox in dit hele verhaal. Enerzijds wil het kabinet de zorg beschermen tegen winstbejag. Anderzijds heeft de zorg meer investeringen nodig dan ooit. De vergrijzing zet door, de zorgvraag stijgt en de kosten lopen op. Zonder privaat kapitaal wordt het bijna onmogelijk om die uitdagingen het hoofd te bieden. Dat betekent niet dat exorbitante winstuitkeringen de norm moeten worden. Maar het betekent wel dat er een balans nodig is tussen maatschappelijk verantwoord ondernemen en financiële aantrekkelijkheid. Die balans vind je niet door een brief te sturen die vooral verwarring zaait. Die vind je door in gesprek te gaan met alle betrokken partijen en samen tot werkbare regels te komen. ### Vooruitblik De komende maanden zullen cruciaal zijn. Het kabinet moet met een uitgewerkt wetsvoorstel komen dat wél duidelijkheid biedt. Advocaten, zorgbestuurders en investeerders zullen de ontwikkelingen op de voet volgen. Het is te hopen dat minister Sterk de kritiek ter harte neemt en met een beter doordacht plan komt. Want de zorg verdient geen jarenlange onzekerheid, maar heldere kaders waarin kwaliteit en continuïteit vooropstaan. Voor nu is het vooral een kwestie van geduld en scherp blijven. Zorgaanbieders die nu al hun huiswerk doen en scenario's voorbereiden, staan straks het sterkst. Niet door te gokken op één uitkomst, maar door flexibel te blijven en in te spelen op wat er komt. Dat is misschien wel de belangrijkste les uit deze rommelige start van een noodzakelijke discussie.