Zorgwinsten aan banden: wat betekent de Kamerbrief van minister Sterk nu echt?

Margriet Bos · 2026-08-12

Het moet maar eens afgelopen zijn met exorbitante winstuitkeringen in de zorg. Dat is de boodschap van het kabinet-Jetten, en eerlijk is eerlijk: veel Nederlanders zullen die boodschap als muziek in de oren klinken. De zorg is er immers voor mensen, niet voor aandeelhouders. Maar hoe je dat precies goed regelt, daar wordt inmiddels al jaren over gediscussieerd. En juist die discussie is verre van eenvoudig. VWS-minister Sterk lijkt nu eindelijk iets te doen. Ze stuurde vlak voor het reces een Kamerbrief naar de Tweede Kamer met plannen om winstuitkeringen in de zorg aan banden te leggen. Maar volgens advocaten die gespecialiseerd zijn in zorgrecht, schiet die brief vooral tekort. Ze noemen de inhoud onduidelijk en ontwrichtend. En dat terwijl zorginstellingen juist behoefte hebben aan helderheid, niet aan nog meer onzekerheid. ### Waarom de discussie zo gevoelig ligt De zorgsector is geen gewone markt. Aan de ene kant heb je commerciële partijen die investeren in zorg en daar ook gewoon een rendement voor willen zien. Aan de andere kant staat de publieke opinie, die vindt dat zorg geld moet gaan naar zorg, en niet naar zakken van investeerders. Die spanning is niet nieuw, maar wordt wel steeds groter. Want laten we eerlijk zijn: de zorg staat onder druk. Er is personeelstekort, wachtlijsten lopen op en de kosten stijgen. In dat klimaat voelt elke euro die naar winstuitkering gaat als een euro die niet naar de zorg gaat. Het is dan ook logisch dat politici hier iets aan willen doen. Maar de manier waarop, daar wringt de schoen. ### Wat de Kamerbrief van Sterk precies zegt Minister Sterk wil dus paal en perk stellen aan winstuitkeringen. Het idee is simpel: zorgaanbieders die publiek geld ontvangen, mogen daar geen exorbitante winsten mee maken. Klinkt goed, toch? Maar de uitwerking blijkt weerbarstig. Advocaten wijzen erop dat de brief vooral vragen oproept en te weinig antwoorden geeft. Zo is bijvoorbeeld onduidelijk wat precies onder 'exorbitant' wordt verstaan. Is dat 5 procent van de omzet? Of 10 procent? En geldt het voor alle zorgaanbieders, of alleen voor de grote commerciële partijen? Die onduidelijkheid zorgt voor onrust in de sector. Zorginstellingen die nu willen investeren in nieuwe apparatuur of extra personeel, weten niet waar ze aan toe zijn. ### De impact op de praktijk Die onzekerheid heeft directe gevolgen. Investeerders trekken zich mogelijk terug, waardoor zorgaanbieders minder kapitaal kunnen aantrekken. En dat terwijl de zorg juist behoefte heeft aan investeringen. Denk bijvoorbeeld aan digitalisering, duurzaamheid of betere huisvesting. Als investeerders afhaken, komt dat allemaal in gevaar. Aan de andere kant begrijp ik ook wel dat het kabinet streng wil optreden. Er zijn de afgelopen jaren genoeg voorbeelden geweest van zorgorganisaties waar winst belangrijker leek dan de zorg zelf. Dat beeld moet veranderen, zeker in een tijd waarin zorgpersoneel overwerkt raakt en cliënten op wachtlijsten staan. ### Wat er nu moet gebeuren Volgens de advocaten is de eerste stap: duidelijkheid. De minister moet met concrete cijfers en heldere definities komen, zodat zorgaanbieders weten waar ze aan toe zijn. Alleen dan kan er een eerlijke discussie ontstaan over wat redelijk is en wat niet. En alleen dan kunnen zorginstellingen verantwoord investeren in de toekomst. Daarnaast zou het helpen als er een fatsoenlijke overgangsperiode komt. Zorgorganisaties die nu afspraken hebben met investeerders, kunnen niet van de ene op de andere dag hun hele verdienmodel omgooien. Daar moet ruimte voor zijn, zonder dat het ten koste gaat van de zorgkwaliteit. ### De kern van de zaak Uiteindelijk draait het natuurlijk om één ding: goede zorg voor iedereen die het nodig heeft. Of dat nu via commerciële partijen gaat of via traditionele zorginstellingen, maakt de meeste mensen niet zoveel uit. Wat ze wel willen, is zekerheid. Zekerheid dat ze geholpen worden, en zekerheid dat het belastinggeld goed wordt besteed. Het is dan ook te hopen dat minister Sterk na het reces met een aangescherpte en vooral duidelijke brief komt. Een brief die recht doet aan de complexiteit van de zorg, maar die ook laat zien dat het kabinet serieus werk wil maken van een eerlijke zorgsector. Want daar hebben we allemaal baat bij, of je nu zorgverlener bent, investeerder of gewoon iemand die later ook zorg nodig heeft. De discussie over winstuitkeringen in de zorg gaat de komende maanden ongetwijfeld verder. Maar laten we hopen dat het gesprek dan wel op basis van heldere feiten wordt gevoerd, en niet op basis van vage plannen die vooral vragen oproepen. Daar wordt niemand beter van, en al helemaal niet de zorg.