Zorgverzuim breekt record: wat betekent dit voor uw team?
Margriet Bos ·
Luister naar dit artikel~5 min

Het ziekteverzuim in de zorg steeg naar 7,91 procent en overtreft daarmee het coronaniveau van 2022. Vooral langdurig verzuim baart zorgen. Wat betekent dit voor uw team en hoe kunt u preventief handelen?
Het nieuws kwam binnen als een koude douche: het ziekteverzuim in de zorg steeg afgelopen tweede kwartaal naar 7,91 procent. Dat is een niveau dat we sinds de piek van de coronapandemie niet meer hebben gezien. Sterker nog, het overtreft zelfs hetzelfde kwartaal van 2022, toen corona nog volop rondging. Vooral het recordniveau van langdurig verzuim baart Vernet-directeur Danijela Budimir grote zorgen. En eerlijk? Dat zou het ook voor u moeten doen.
We hebben het hier niet over een paar dagen extra thuisblijven. We hebben het over weken, soms maanden, waarin uw zorgmedewerkers niet inzetbaar zijn. De cijfers liegen er niet om: de druk op de zorgsector blijft toenemen en de gevolgen worden steeds zichtbaarder. Maar wat betekent dit concreet voor u als professional? En, belangrijker nog, wat kunt u eraan doen?
### Waarom dit cijfer er echt toe doet
Een verzuimpercentage van 7,91 procent klinkt misschien als een abstract getal. Maar vertaal het naar uw eigen team: van elke honderd medewerkers zijn er bijna acht afwezig. Dat zijn acht collega's die niet kunnen zorgen voor de cliënten die hen nodig hebben. Acht mensen die hun werkdruk achterlaten voor degenen die wél aanwezig zijn. En dat terwijl de zorgvraag alleen maar groeit.
Wat dit extra zorgelijk maakt, is de samenstelling van het verzuim. We zien namelijk dat het vooral het langdurig verzuim is dat explodeert. Dat zijn niet de mensen die een weekje thuiszitten met een griepje. Nee, dit zijn medewerkers die maanden uit de roulatie zijn door burn-out, rugklachten of andere ernstige aandoeningen. En hoe langer iemand thuiszit, hoe moeilijker het wordt om weer terug te keren.
### De stille crisis achter de cijfers
Danijela Budimir, directeur van Vernet, spreekt niet voor niets haar zorgen uit. Zij ziet in de praktijk wat deze cijfers betekenen voor zorgorganisaties. Het is niet alleen een kwestie van roosters die krap worden. Het gaat ook om de kwaliteit van zorg die onder druk komt te staan. Collega's die overwerken, cliënten die langer moeten wachten, en een team dat opgebrand raakt.
Het is een vicieuze cirkel: hoe meer verzuim, hoe meer werkdruk voor de achterblijvers. En hoe meer werkdruk, hoe groter de kans dat ook zij uitvallen. U herkent het waarschijnlijk wel: de goede bedoelingen zijn er, maar de rek is eruit. De vraag is niet óf er iets moet veranderen, maar hoe.
### Wat dit betekent voor u als professional
Als u werkt in de zorg of verantwoordelijk bent voor een zorgteam, dan voelt u de druk waarschijnlijk dagelijks. Misschien merkt u dat u zelf vaker vermoeid bent. Of dat gesprekken over werkdruk steeds vaker vallen. Deze cijfers zijn geen ver-van-uw-bed-show; ze gaan over uw dagelijkse praktijk.
Toch is er hoop. Organisaties die investeren in preventie en vitaliteit zien betere resultaten. Denk aan:
- Vroegtijdige signalering van overbelasting, voordat iemand uitvalt
- Structurele aandacht voor herstel en balans, niet alleen tijdens de werkweek
- Open gesprekken over mentale gezondheid, zonder taboe
Het klinkt eenvoudig, maar het vraagt om een cultuuromslag. En die begint bij bewustwording. Door deze cijfers serieus te nemen, zet u de eerste stap naar een gezondere werkomgeving.
### De rol van preventie en vitaliteit
We kunnen niet wachten tot iemand anders het probleem oplost. De zorg heeft mensen nodig die nu actie ondernemen. Dat betekent niet dat u alles in één keer moet oplossen. Maar kleine stappen kunnen een groot verschil maken. Begin met het gesprek over werkdruk in uw team. Vraag uw collega's hoe het écht met ze gaat. En kijk of er mogelijkheden zijn om taken anders te verdelen.
Uit onderzoek blijkt dat organisaties die investeren in vitaliteit het verzuim met wel 20 procent kunnen terugdringen. Dat zijn geen kleine cijfers. Het betekent dat u met gerichte aandacht voor uw mensen niet alleen het verzuim verlaagt, maar ook de kwaliteit van zorg verbetert. En dat is uiteindelijk waar het allemaal om draait.
### Een oproep aan zorgprofessionals
Deze cijfers zijn een wake-upcall. We kunnen niet doen alsof alles goed gaat terwijl de cijfers het tegendeel bewijzen. Het is tijd om het gesprek aan te gaan, zowel binnen uw organisatie als met uzelf. Durf u kwetsbaar op te stellen en geef uw collega's de ruimte om dat ook te doen. Want alleen samen kunnen we deze crisis het hoofd bieden.
De zorg is geen sector waar mensen zomaar vertrekken. Het is een roeping, een passie. Maar zelfs de meest toegewijde professional heeft grenzen. Laten we die grenzen respecteren en werken aan een toekomst waarin zorg verlenen niet ten koste gaat van de zorgverlener zelf. Begin vandaag nog met dat gesprek. Het kan het verschil maken tussen uitvallen en volhouden.