Zorgverzuim breekt records: dit betekent het voor uw team

Margriet Bos · 2026-08-07

Het ziekteverzuim in de zorg is afgelopen tweede kwartaal opgelopen naar 7,91 procent. Dat klinkt misschien als een droog cijfer, maar het betekent wel iets belangrijks: we zitten nu boven het niveau van hetzelfde kwartaal in 2022, het jaar waarin corona nog volop toesloeg. En dat terwijl corona nu veel minder op de voorgrond speelt. Toch is het niet zozeer het totale percentage dat de gemoederen bezighoudt. Het is vooral het langdurig verzuim dat een recordhoogte heeft bereikt. Danijela Budimir, directeur van Vernet, noemt dat dan ook een serieuze zorg. Want waar kort verzuim vaak gaat om een griepje of een paar dagen rust, daar ligt langdurig verzuim heel anders. ### Waarom langdurig verzuim extra pijn doet Langdurig verzuim betekent dat medewerkers weken of zelfs maanden uit de roulatie zijn. Denk aan burn-outs, psychische klachten of herstel na een operatie. Juist in de zorg, waar de werkdruk al hoog is, zorgt dat voor een sneeuwbaleffect: minder collega's betekent meer werk voor degenen die er wel zijn, en dat verhoogt de druk opnieuw. Uit cijfers van Vernet blijkt dat het aandeel langdurig verzuim inmiddels groter is dan ooit. Dat is geen tijdelijk dipje, maar een structurele trend die vraagt om een andere aanpak. Niet alleen bij werkgevers, maar ook binnen teams en bij zorgprofessionals zelf. ### Wat dit betekent voor de dagelijkse praktijk Voor zorginstellingen betekent dit concreet dat roosters onder druk staan. Er moeten meer invallers worden geregeld, bestaande medewerkers worden gevraagd om extra diensten te draaien en de continuïteit van zorg komt in het geding. Dat is niet alleen een organisatorisch probleem, maar ook een emotioneel vraagstuk. - Collega's voelen zich vaker overbelast - Patiënten merken dat er minder tijd per persoon is - Leidinggevenden moeten vaker moeilijke gesprekken voeren - De drempel om ziekmelding te doen wordt soms lager, uit schuldgevoel Het is een vicieuze cirkel die moeilijk te doorbreken is. Toch zijn er wel degelijk mogelijkheden om het tij te keren. ### De rol van preventie en vroegsignalering Een van de belangrijkste lessen uit de afgelopen jaren is dat preventie loont. Werkgevers die investeren in vitaliteit, mentale ondersteuning en een open gesprekscultuur zien vaak dat verzuim minder snel uitmondt in langdurige uitval. Het gaat erom dat medewerkers zich gehoord voelen voordat ze vastlopen. Daarnaast helpt vroegsignalering. Door regelmatig te checken hoe het echt met iemand gaat, kun je problemen eerder herkennen. Dat vraagt om lef en tijd, maar het levert uiteindelijk veel op. > "We moeten af van het idee dat verzuim alleen een individueel probleem is. Het is een teamsport." – Danijela Budimir, directeur Vernet ### Wat u zelf kunt doen Natuurlijk is niet alles op te lossen met individuele acties, maar er zijn wel stappen die u kunt zetten. Zeker als u verantwoordelijk bent voor een team of afdeling. - Plan structureel tijd in voor informeel contact, niet alleen tijdens functioneringsgesprekken - Maak werkdruk bespreekbaar zonder meteen naar oplossingen te grijpen - Bied flexibiliteit waar mogelijk, bijvoorbeeld in werktijden of thuiswerkdagen - Zorg voor een duidelijk vangnet bij langdurige uitval, zodat collega's niet alles zelf hoeven op te vangen Daarnaast is het belangrijk om te kijken naar de eigen grenzen. Herkent u signalen van overbelasting bij uzelf? Wacht dan niet te lang met hulp zoeken. Uiteindelijk is niemand gebaat bij een zorgprofessional die zelf uitvalt. ### De komende maanden worden cruciaal De cijfers van het tweede kwartaal zijn geen op zichzelf staand fenomeen. Ze geven een richting aan voor de rest van het jaar. Als deze trend doorzet, komen we voor nog grotere uitdagingen te staan. Maar er is ook goed nieuws: er wordt steeds meer kennis opgedaan over wat werkt bij verzuimpreventie. Door samen te werken, open te communiceren en tijdig in te grijpen, kunnen we de stijging misschien niet direct keren, maar wel het tij laten keren op de langere termijn. Het begint met erkennen dat dit niet alleen een cijfer is, maar een signaal dat we serieus moeten nemen. Dus neem vandaag nog even de tijd om te kijken hoe het met uw collega's gaat. Niet als controle, maar als oprechte interesse. Soms is dat al het verschil tussen een korte pauze en een lange uitval.