Zorgstelsel op de schop: is zuinig zijn nog wel verstandig?

Margriet Bos · 2026-10-19

‘Wees zuinig op het zorgstelsel.’ Wim Groot, hoogleraar gezondheidseconomie, drukt het ons met klem op het hart. Volgens hem is de manier waarop ons stelsel nu is ingericht simpelweg superieur aan wat ze in andere landen hebben bedacht. Maar ja, is dat echt zo? En moeten we er dan echt niets aan veranderen? Die vraag legt hij deze week voor aan de lezers. Het is een discussie die er eentje is om even bij stil te staan. Want ‘zuinig zijn’ klinkt verstandig, tot je beseft dat stilstand in de zorg vaak achteruitgang betekent. De kosten lopen op, de vergrijzing neemt toe, en de werkdruk in de sector blijft maar stijgen. Iets om over na te denken dus. ### Waarom Wim Groot een punt heeft Laten we eerlijk zijn: ons zorgstelsel doet veel goed. De toegankelijkheid is hoog, de kwaliteit is goed en niemand hoeft failliet te gaan van een ziekenhuisopname. In landen waar verzekeringen vrijwillig zijn of waar de overheid alles regelt, zie je vaak andere problemen. Denk aan wachtlijsten die oplopen tot vervelens toe, of juist aan zorg die alleen voor de rijken is weggelegd. Groot waarschuwt dan ook: pas op dat we niet uit onvrede iets weggooien wat eigenlijk prima werkt. ‘Niks aan doen’ is misschien wel de veiligste keuze die er is. ### Maar is niets doen echt een optie? Tegelijkertijd is er een andere kant. Want wie ‘niets doen’ roept, zegt eigenlijk dat we moeten accepteren dat de zorg precies zo blijft als nu. En dat terwijl de samenleving om ons heen verandert. Mensen worden ouder, blijven langer thuis wonen en willen zo lang mogelijk zelfstandig blijven. Dat vraagt om slimme oplossingen, niet om stilzitten. Dit is precies waar de discussie interessant wordt. Het gaat niet om de vraag óf het stelsel goed is, maar om de vraag hoe we het goed houden. En dat is iets anders dan het simpelweg met rust laten. ### Wat betekent dit voor de dagelijkse praktijk? Voor professionals die dagelijks met senioren werken, is dit geen abstracte politieke kwestie. Het raakt hen direct. Want: - Wachtlijsten voor thuiszorg zorgen ervoor dat mensen langer alleen blijven; - Budgetten voor hulpmiddelen worden krapper, terwijl de vraag groeit; - En de druk op mantelzorgers neemt toe naarmate de professionele zorg schaarser wordt. Een persoonlijk alarmsysteem is in dat licht geen luxe, maar een noodzaak. Het stelt senioren in staat om langer veilig thuis te blijven wonen, ook als de zorg niet direct paraat staat. Juist in een stelsel dat onder druk staat, worden dit soort hulpmiddelen onmisbaar. ### De vraag is aan jou Wim Groot legt de bal bij ons neer. Moet het zorgstelsel op de schop, of moeten we het juist koesteren zoals het is? Het antwoord is niet zwart-wit. Misschien is het wel een combinatie: het goede behouden en tegelijkertijd durven vernieuwen waar het nodig is. > ‘Wees zuinig op het zorgstelsel’ klinkt mooi, maar zuinigheid zonder visie is uiteindelijk geen wijsheid. Laat vooral weten wat jij ervan vindt. Deel je mening en denk mee over de toekomst van de zorg, want die toekomst maken we samen.