Zorg zonder zzp'ers: wat betekent het nieuwe wetsvoorstel?

Margriet Bos · 2026-10-09

De zorg is nog lang niet klaar met zzp'ers. Dat blijkt wel uit de laatste peiling, en minister Thierry Aartsen van Sociale Zaken en Werkgelegenheid lijkt dat nu ook te beseffen. Hij heeft een nieuw wetsvoorstel voor de Zelfstandigewet gepubliceerd, maar de vraag is of verpleegkundigen hier ooit aan kunnen voldoen. ### Waarom dit wetsvoorstel zoveel stof doet opwaaien Het voorstel moet schijnzelfstandigheid aanpakken. Het idee erachter is logisch: voorkomen dat werkgevers mensen als zzp'er inhuren terwijl ze eigenlijk gewoon in loondienst zouden moeten zijn. Maar de zorg is een bijzondere sector. Veel verpleegkundigen kiezen bewust voor het zzp-schap vanwege de flexibiliteit, de hogere tarieven en de vrijheid om hun eigen rooster te bepalen. Aartsen geeft zelf toe dat het onwaarschijnlijk is dat verpleegkundigen kunnen voldoen aan de criteria van zijn wetsvoorstel. Dat is nogal een uitspraak. Als zelfs de minister twijfelt of zijn eigen regels werkbaar zijn voor een hele beroepsgroep, dan zegt dat iets over het voorstel zelf. ### Wat betekent dit voor de zorg? De zorg kampt al jaren met personeelstekorten. Zzp'ers vullen een groot deel van die gaten op. Denk aan: - Flexibele invalkrachten bij ziekte of vakantie - Gespecialiseerde verpleegkundigen voor specifieke zorgvragen - Tijdelijke ondersteuning bij piekmomenten - Extra handen in de nachtzorg of thuiszorg Als deze groep straks niet meer aan de slag kan als zelfstandige, ontstaat er een serieus probleem. Niet alleen voor de zzp'ers zelf, maar ook voor de patiënten die afhankelijk zijn van hun zorg. > De zorg is nog lang niet klaar met zzp'ers. En de vraag is of ze ooit klaar zal zijn. ### De mens achter de regels Het is makkelijk om te vergeten dat achter elke regel echte mensen zitten. Verpleegkundigen die na hun dienst nog even bij een patiënt blijven omdat het gewoon nodig is. Die hun eigen agenda beheren omdat ze anders niet kunnen blijven werken in de zorg. Die kiezen voor zzp omdat het systeem hen anders niet past. Een wetsvoorstel dat hen dwingt om te kiezen tussen loondienst of stoppen, lost niets op. Het verplaatst het probleem alleen maar. ### Wat moet er dan gebeuren? Er is behoefte aan maatwerk. De zorg is geen callcenter waar je even een standaardregel overheen legt. Wat werkt voor een uitzendbureau, werkt niet voor een intensive care-verpleegkundige die twee dagen per week bijspringt. Een paar richtingen die het gesprek waard zijn: - Uitzonderingen voor essentiële zorgberoepen - Duidelijke criteria die recht doen aan de praktijk - Betere ondersteuning voor zzp'ers die willen blijven - Samenwerking tussen ministerie en zorginstellingen ### Tot slot Aartsen heeft een wetsvoorstel neergelegd dat volgens hemzelf waarschijnlijk niet werkt voor verpleegkundigen. Dat is een bijzondere start van een debat dat nog lang niet klaar is. De zorg heeft zzp'ers nodig. Zzp'ers hebben de zorg nodig. En patiënten hebben hen allebei nodig. Het wordt tijd dat de regels dat erkennen.