Zorg verspilt 328 miljoen kg afval: deze tool brengt verandering

Margriet Bos · 2026-11-09

De zorg produceert jaarlijks zo’n 328 miljoen kilogram afval. Het grootste deel daarvan verdwijnt in de verbrandingsoven. Zonde, toch? Om die verspilling tegen te gaan, ontwikkelde het UMC Nijmegen (UMCNL) de gratis Promeza-tool. Projectleider Maaike de Beaufort probeert de tool nu op eigen kracht verder te verspreiden, nu de subsidie eind dit jaar afloopt. ### Wat is de Promeza-tool precies? Promeza staat voor ‘Proactief Meten van Zorgafval’. Het is een online instrument dat zorginstellingen inzicht geeft in hun afvalstromen. Je voert eenvoudig gegevens in over bijvoorbeeld verbandmiddelen, medicijnresten en verpakkingen. De tool laat direct zien waar je kunt besparen en hoe je afval kunt scheiden. Zorgprofessionals kunnen zo stap voor stap verduurzamen. ### Waarom is dit belangrijk voor jou als professional? Als je werkt in de ouderenzorg of persoonsalarmering, weet je dat verspilling niet alleen slecht is voor het milieu, maar ook voor de portemonnee. Denk aan ongebruikte materialen die worden weggegooid, of aan verpakkingen die onnodig worden besteld. Met de Promeza-tool krijg je concrete handvatten om kosten te drukken en tegelijkertijd je ecologische voetafdruk te verkleinen. En dat is mooi meegenomen in tijden van krappe budgetten. ### Hoe werkt het in de praktijk? Stel, je beheert een woonzorgcentrum. Je wilt weten hoeveel afval jullie jaarlijks produceren. Met Promeza breng je per afdeling in kaart wat er wordt weggegooid. De tool rekent uit hoeveel kilogram afval je kunt scheiden en wat dat oplevert. Je ziet bijvoorbeeld dat je 20% kunt besparen door beter te sorteren. Die besparing kun je weer investeren in betere zorg of in persoonsalarmeringssystemen voor senioren. > “De tool maakt verspilling zichtbaar en geeft je meteen een plan van aanpak. Dat is precies wat we nodig hebben in de zorg,” aldus De Beaufort. ### Toekomst van de tool De subsidie loopt af, maar De Beaufort is vastberaden. Ze zoekt naar manieren om Promeza betaalbaar te houden, bijvoorbeeld door samenwerkingen met zorgverzekeraars of leveranciers. Wil je de tool gebruiken? Houd dan de website van UMCNL in de gaten. Voorlopig is hij nog gratis toegankelijk. ### Wat kun jij vandaag doen? - Begin met een eenvoudige afvalanalyse van je eigen afdeling. - Gebruik de Promeza-tool om quick wins te identificeren. - Deel je resultaten met collega’s en maak er een teamdoel van. Kortom, de zorg kan niet langer negeren dat er jaarlijks 328 miljoen kilogram afval wordt geproduceerd. Met de Promeza-tool zet je een eerste stap naar minder verspilling en meer bewustzijn. En dat is niet alleen goed voor het milieu, maar ook voor de kwaliteit van zorg.