Zorg door familie: het omgekeerde woonconcept van Mantelhof

Margriet Bos · 2026-10-20

Stel je voor: je verhuist naar een plek waar niet de zorg jouw familie betrekt, maar waar jouw familie de zorg organiseert. Dat is precies wat er gebeurt bij woonconcept Mantelhof, een initiatief van Marente. Bestuurder Heidi van den Brink en locatiemanager Jolanda van Honk vertellen hoe zij de rollen hebben omgedraaid. Het resultaat? Een hechte gemeenschap en minder personele inzet. Maar er is ook weerstand. ### De kracht van familieparticipatie Bij Mantelhof draait alles om familieparticipatie. Mantelzorgers zijn geen toeschouwers, maar de spil van de zorg. “We wilden de familie niet vragen om mee te helpen in ons systeem, maar ons systeem aanpassen aan de familie,” legt Van den Brink uit. Dat betekent dat familieleden taken op zich nemen die normaal door betaalde krachten worden gedaan. Denk aan het begeleiden van maaltijden, het organiseren van activiteiten of het bieden van gezelschap. - **Hechte gemeenschap**: Doordat families actief betrokken zijn, ontstaat er een sterke sociale band tussen bewoners, familie en medewerkers. Eenzaamheid neemt af. - **Minder personele inzet**: De zorginstelling kan met minder betaald personeel toe, wat de kosten drukt. Geld dat vrijkomt, kan worden geïnvesteerd in kwaliteit van leven. - **Meer regie voor familie**: Familien voelen zich niet langer buitenstaander, maar medeverantwoordelijk. Dat geeft voldoening, maar ook druk. ### Weerstand en uitdagingen Niet iedereen is enthousiast. Sommige familieleden voelen zich overweldigd door de verantwoordelijkheid. “Mantelzorgers hebben al een vol leven. Als je dan ook nog eens taken in het woonconcept moet oppakken, kan dat te veel worden,” zegt Van Honk. Ook professionals binnen de organisatie moeten wennen aan de nieuwe rol. Zij zijn minder ‘doeners’ en meer ‘ondersteuners’ van familie. Dat vraagt om een cultuuromslag. > “We vragen veel van families, maar we geven ook veel terug: een gemeenschap waarin je er niet alleen voor staat.” – Heidi van den Brink ### Hoe werkt het in de praktijk? Bewoners van Mantelhof hebben vaak een zorgvraag die tussen zelfstandig wonen en verpleeghuis in zit. Ze huren een appartement en kopen zorg in. De familie wordt vanaf het begin betrokken bij het opstellen van een zorgplan. Er zijn vaste overleggen en er is een coördinator die families ondersteunt. - **Persoonlijk alarm voor senioren**: Veiligheid is een randvoorwaarde. Veel bewoners dragen een persoonlijk alarm, zodat ze bij een val of noodsituatie direct hulp kunnen inschakelen. Families kunnen via een app op de hoogte worden gebracht. - **Gezamenlijke activiteiten**: Van kookavonden tot tuinieren: families organiseren samen met bewoners het sociale leven. Dat versterkt de band. - **Flexibele zorg**: Als een familie even geen tijd heeft, kan er professionele hulp worden ingeschakeld. Andersom kan een familie ook extra taken op zich nemen als ze dat willen. ### Is dit de toekomst? Mantelhof is een voorbeeld van een nieuwe beweging in de ouderenzorg: minder institutioneel, meer gemeenschappelijk. Het concept spreekt veel mensen aan, maar het is niet voor iedereen weggelegd. Het vraagt om betrokken families en een organisatie die durft los te laten. Wil je meer weten over persoonlijke alarmering voor senioren in zo’n woonconcept? Neem contact op met een specialist. En bedenk: een hechte gemeenschap begint bij wederzijds vertrouwen.