Waarom het zorgverzuim nu hoger ligt dan tijdens corona

Margriet Bos · 2026-08-07

Het klinkt misschien vreemd, maar we zitten in een situatie die we nog niet eerder hebben meegemaakt. Het ziekteverzuim in de zorg is het afgelopen tweede kwartaal gestegen naar 7,91 procent. Dat is meer dan in dezelfde periode van 2022, het jaar waarin corona ons land nog stevig in zijn greep had. En het is niet zomaar een getal. Achter dat percentage gaan duizenden zorgmedewerkers schuil die thuiszitten, vaak voor langere tijd. Waarom is dit zo belangrijk? Omdat de zorg al onder druk stond, en nu nog meer. We hebben het niet over een paar dagen griep, maar over structurele uitval. Dat raakt niet alleen de zorginstellingen, maar ook jou als cliënt of familielid die afhankelijk is van goede zorg. ### Wat betekenen deze cijfers precies? Zeven komma eenennegentig procent. Dat klinkt misschien abstract, maar laten we het concreet maken. Stel je voor dat er in een zorginstelling honderd medewerkers werken. Dan zijn er op dit moment bijna acht van hen niet aan het werk vanwege ziekte. Dat is een enorm aantal, zeker als je bedenkt dat de zorg al jaren kampt met personeelstekorten. Het opvallende is dat dit verzuim vooral wordt veroorzaakt door langdurige afwezigheid. Medewerkers die weken of zelfs maanden uit de roulatie zijn. Denk aan burn-outs, psychische klachten en fysieke overbelasting. Het is een sluipend probleem dat steeds groter wordt. ### Waarom is langdurig verzuim zo zorgelijk? Danijela Budimir, directeur van Vernet, maakt zich grote zorgen over het recordniveau van langdurig verzuim. En dat is niet voor niets. Kort verzuim, zoals een griepje, is vervelend maar tijdelijk. Langdurig verzuim vraagt om vervanging, om re-integratietrajecten en om extra druk op de collega's die wél aan het werk zijn. Dat zorgt voor een vicieuze cirkel. Minder personeel betekent meer werkdruk voor degenen die overblijven. En een hogere werkdruk leidt weer tot meer stress en uiteindelijk tot meer verzuim. Het is een probleem dat zichzelf in stand houdt, en dat is zorgwekkend. ### De impact op de kwaliteit van zorg Wanneer er minder mensen beschikbaar zijn, heeft dat directe gevolgen voor de kwaliteit van zorg. Cliënten moeten langer wachten, afspraken worden uitgesteld en persoonlijke aandacht komt onder druk te staan. Voor kwetsbare ouderen kan dit grote gevolgen hebben. Denk bijvoorbeeld aan iemand die thuis woont met een persoonlijk alarm. Die persoon is afhankelijk van snelle hulp wanneer er iets gebeurt. Maar als er te weinig zorgmedewerkers zijn, kan die hulp soms langer op zich laten wachten. Dat is een angstaanjagende gedachte, maar wel de realiteit waar we mee te maken hebben. ### Wat kunnen we hieraan doen? Er is geen simpele oplossing voor dit probleem, maar er zijn wel stappen die we kunnen zetten. Allereerst is het belangrijk dat er meer aandacht komt voor preventie. Dat betekent: investeren in de gezondheid en het welzijn van zorgmedewerkers, zodat ze minder snel uitvallen. Daarnaast is het cruciaal om te kijken naar manieren om de werkdruk te verlagen. Dat kan door slimmer te werken, door technologie in te zetten en door medewerkers meer regie te geven over hun eigen rooster. Soms zijn het kleine aanpassingen die een groot verschil kunnen maken. ### De rol van technologie in de zorg Technologie kan een belangrijke rol spelen in het verminderen van de druk op zorgmedewerkers. Denk aan domotica, slimme sensoren en persoonlijke alarmsystemen die ervoor zorgen dat cliënten langer zelfstandig kunnen blijven wonen. Dit vermindert de vraag naar intensieve zorg en geeft medewerkers meer ruimte om zich te richten op de zorg die echt nodig is. Een persoonlijk alarm is daar een goed voorbeeld van. Het geeft ouderen de zekerheid dat ze hulp kunnen krijgen wanneer ze die nodig hebben, zonder dat er constant iemand in de buurt hoeft te zijn. Dat is niet alleen geruststellend voor de cliënt, maar ook voor de zorgmedewerker die weet dat er een vangnet is. ### Een oproep tot actie Het is duidelijk dat we niet kunnen blijven doorgaan zoals we nu doen. De zorg staat voor een enorme uitdaging, en het is aan ons allemaal om daar iets aan te doen. Of je nu zorgmedewerker bent, manager of gewoon iemand die om zijn of haar naasten geeft: we moeten samenwerken om de zorg toekomstbestendig te maken. Laten we niet wachten tot het echt misgaat. Laten we nu investeren in preventie, in technologie en in het welzijn van de mensen die elke dag het verschil maken. Want uiteindelijk gaat het niet om cijfers of percentages, maar om mensen. Mensen die zorg nodig hebben, en mensen die zorg geven.