Waarom zorgverzuim nu hoger ligt dan tijdens corona

Margriet Bos · 2026-08-07

Het kan je niet zijn ontgaan: de druk op de zorg is enorm. Maar er is nu een cijfer dat zelfs de meest doorgewinterde zorgprofessionals doet opkijken. Het ziekteverzuim in de zorg is in het tweede kwartaal van dit jaar gestegen naar 7,91 procent. Dat is hoger dan in dezelfde periode in 2022, het jaar waarin corona nog volop huishield. En eerlijk gezegd: dat zegt meer dan een heleboel woorden. ### Waarom dit cijfer ons moet verontrusten Zeventig jaar geleden was 7,91 procent ziekteverzuim in de zorg ondenkbaar. Nu is het de realiteit. En het is niet zomaar een getal. Achter dit percentage gaan duizenden verhalen schuil van verpleegkundigen, verzorgenden en begeleiders die er even niet meer zijn. Soms voor een paar dagen, maar veel vaker voor weken of zelfs maanden. Wat vooral zorgen baart, is het langdurig verzuim. Dat zit op een recordniveau. Danijela Budimir, directeur van Vernet, een organisatie die zich inzet voor een duurzame en gezonde zorgarbeidsmarkt, zegt het treffend: "We zien dat steeds meer zorgmedewerkers langdurig uitvallen. En dat heeft niet alleen te maken met fysieke klachten, maar steeds vaker met mentale overbelasting." ### De stille epidemie achter de cijfers We praten veel over wachtlijsten, over hoge werkdruk en over het tekort aan personeel. Maar we praten te weinig over wat dat doet met de mensen die wél in de zorg werken. De realiteit is dat veel zorgmedewerkers al jaren op hun tandvlees lopen. Ze werken extra diensten, slaan pauzes over en nemen zorg die eigenlijk niet meer verantwoord is. Op een gegeven moment houdt het op. Dat is geen zwakte. Dat is een systeem dat piept en kraakt. De vergelijking met corona is dan ook pijnlijk. In 2022 was er nog een duidelijke verklaring voor het hoge verzuim: mensen werden ziek van het virus of moesten in quarantaine. Nu is die verklaring er niet meer. Het verzuim is structureel geworden. En dat is misschien wel het meest zorgwekkende nieuws van dit rapport. ### Wat betekent dit voor de ouderenzorg? Voor ons, als experts op het gebied van persoonsalarmering en veiligheid voor ouderen, is dit cijfer extra relevant. Waarom? Omdat er een direct verband is tussen de inzetbaarheid van zorgpersoneel en de kwaliteit van zorg die ouderen thuis ontvangen. Als er minder mensen beschikbaar zijn, dan betekent dat concreet: - Minder tijd voor persoonlijke aandacht en begeleiding - Langere wachttijden voor thuiszorg en hulpmiddelen - Meer druk op mantelzorgers die al overbelast zijn - Een grotere kans op ongelukken of eenzaamheid bij kwetsbare ouderen En dat laatste is precies waar technologie een verschil kan maken. Niet als vervanging van menselijke zorg, maar als ondersteuning. Een persoonlijk alarm kan ervoor zorgen dat een oudere langer zelfstandig thuis kan wonen, met de geruststelling dat er altijd hulp binnen handbereik is. Dat verlaagt de druk op de zorg, zonder dat er iemand aan inlevert. ### De menselijke maat is niet onderhandelbaar Het is verleidelijk om nu te roepen dat alles anders moet. Maar laten we realistisch blijven. De zorg staat voor een enorme opgave. Er is geen snelle oplossing voor het tekort aan personeel. Wat we wél kunnen doen, is slimmer werken. En dat begint met het serieus nemen van de signalen die zorgmedewerkers al jaren afgeven. We moeten stoppen met het romantiseren van de zorg als een roeping waarbij je jezelf wegcijfert. Natuurlijk is het een prachtig vak. Maar wie voor anderen zorgt, verdient ook zorg voor zichzelf. Dat betekent: realistische roosters, goede begeleiding bij stress en burn-out, en een cultuur waarin uitvallen niet wordt gezien als falen, maar als een signaal dat het systeem moet veranderen. ### Wat kun je zelf doen? Of je nu zelf in de zorg werkt, mantelzorger bent of een organisatie leidt: er zijn kleine stappen die groot verschil maken. Denk bijvoorbeeld aan: - Voer wekelijks een kort gesprek over werkdruk, niet alleen over taken - Stimuleer collega's om écht pauze te nemen, zonder telefoon - Maak gebruik van hulpmiddelen die routinewerk verlichten - Zorg voor een duidelijk vangnet voor wie dreigt uit te vallen En als het gaat om ouderenzorg: kijk wat technologie kan betekenen. Een alarmknop om de pols of een bewegingssensor kan een zorgmedewerker geruststellen en een oudere meer zelfvertrouwen geven. Het is geen luxe. Het is een investering in menselijke waardigheid. ### De conclusie is helder Het verzuimcijfer van 7,91 procent is geen statistiek om even weg te wuiven. Het is een wake-upcall. We kunnen niet blijven doen alsof het vanzelf weer beter wordt. De zorg heeft nú aandacht nodig, niet pas als het echt niet meer gaat. Laten we de lessen van corona gebruiken om structureel iets te veranderen. Niet met mooie woorden, maar met daden. Want ieder mens verdient zorg. En ieder mens die zorg verleent, verdient het om overeind te blijven.