Zelfstandige klinieken: kansen en voorwaarden volgens VGZ

Margriet Bos · 2026-07-10

Zelfstandige behandelcentra (zbc’s) spelen een steeds grotere rol in de Nederlandse zorg. Maar hoe kijkt een grote verzekeraar als VGZ hier eigenlijk tegenaan? Marjo Vissers, directeur Zorginkoop bij VGZ, deelt haar visie. Ze ziet duidelijke voordelen, maar stelt ook harde voorwaarden. ### Wat zijn zbc’s precies? Zelfstandige behandelcentra zijn klinieken die niet aan een ziekenhuis verbonden zijn. Ze bieden gespecialiseerde zorg, zoals oogoperaties, orthopedie of huidbehandelingen. Denk aan een kliniek voor cataractchirurgie of een centrum voor knieprotheses. Deze centra zijn vaak kleiner en flexibeler dan grote ziekenhuizen. Ze kunnen zich volledig richten op één type zorg, wat de kwaliteit ten goede kan komen. ### De pluspunten volgens VGZ Marjo Vissers ziet zeker voordelen. Zbc’s kunnen sneller schakelen en zijn vaak innovatiever. Ze hebben kortere wachttijden en bieden een persoonlijke aanpak. Patiënten ervaren meer rust en aandacht. Bovendien kunnen zbc’s de druk op ziekenhuizen verlichten. Dat is belangrijk, want ziekenhuizen hebben het steeds drukker met complexe zorg. ### Harde voorwaarden voor kwaliteit Toch is Vissers kritisch. Ze stelt duidelijke eisen. Zbc’s moeten aantonen dat ze veilige en effectieve zorg leveren. Dat betekent: - Transparantie over behandelresultaten - Goede samenwerking met huisartsen en ziekenhuizen - Duidelijke afspraken over doorverwijzing bij complicaties - Voldoen aan kwaliteitsnormen zoals die van de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd ### De rol van verzekeraars VGZ kijkt kritisch naar welke zbc’s ze contracteert. Alleen centra die voldoen aan strenge eisen komen in aanmerking. Dat is goed voor de patiënt, want zo blijft de zorg betaalbaar en veilig. Vissers benadrukt dat zbc’s geen ‘sluiproutes’ mogen zijn voor dure behandelingen. Ze moeten echte meerwaarde bieden. ### Praktijkvoorbeeld: oogzorg Neem bijvoorbeeld oogzorg. Een zbc voor staaroperaties kan gespecialiseerd personeel en apparatuur inzetten. Dat leidt tot betere uitkomsten en minder complicaties. Patiënten zijn vaak sneller geholpen en ervaren minder stress. Maar die centra moeten wel samenwerken met het netwerk van de patiënt, zodat bij problemen een vangnet is. ### Toekomst van zbc’s in Nederland De vraag naar gespecialiseerde zorg groeit. Zbc’s kunnen een belangrijke rol spelen, maar alleen als ze kwaliteit leveren. VGZ wil daar streng op toezien. Dat betekent dat zbc’s moeten investeren in registratie en samenwerking. Alleen dan blijven ze een volwaardig onderdeel van het zorglandschap. ### Conclusie Zelfstandige klinieken zijn geen wondermiddel, maar ze kunnen wel bijdragen aan betere zorg. Marjo Vissers en VGZ stellen terechte eisen. Patiënten profiteren van kortere wachttijden en gespecialiseerde aandacht, maar alleen als de kwaliteit gewaarborgd is. Het is een evenwichtsoefening: flexibiliteit combineren met veiligheid. En dat is precies waar VGZ op inzet.