Zelfstandige Klinieken in de Zorg: Visie van VGZ

Margriet Bos · 2026-07-10

Zelfstandige behandelcentra (zbc's) spelen een steeds grotere rol in de Nederlandse zorg. Maar wat vinden zorgverzekeraars daar eigenlijk van? Marjo Vissers, directeur Zorginkoop bij VGZ, deelt haar visie: ze ziet voordelen, maar stelt ook harde voorwaarden. ### Wat zijn zbc's precies? Zelfstandige behandelcentra zijn klinieken die niet aan een ziekenhuis verbonden zijn. Ze bieden vaak gespecialiseerde zorg, zoals oogoperaties, orthopedie of plastische chirurgie. Denk aan een kliniek die alleen knieoperaties doet, of een centrum dat volledig is gericht op huidproblemen. Het grote voordeel? Patiënten kunnen vaak sneller terecht dan in een regulier ziekenhuis. Maar er zit een keerzijde aan. Vissers noemt zbc's een 'lastig fenomeen'. Waarom? Omdat ze soms zorg overnemen die ziekenhuizen ook goed kunnen leveren, zonder dat het altijd tot betere kwaliteit leidt. En dat terwijl de zorgkosten in Nederland al onder druk staan. ### De pluspunten volgens VGZ Toch is Vissers niet alleen kritisch. Ze ziet duidelijke voordelen: - **Kortere wachttijden**: Patiënten kunnen vaak binnen een paar weken geholpen worden, in plaats van maanden te wachten. - **Specialisatie**: Zbc's focussen zich op één type behandeling, wat vaak leidt tot betere resultaten. - **Innovatie**: Kleinere klinieken kunnen sneller nieuwe technieken en apparatuur inzetten. Vissers benadrukt: "Als een zbc echt iets toevoegt, zoals een unieke behandeling of een veel kortere wachttijd, dan zijn we bereid om te contracteren." ### De harde voorwaarden Maar VGZ stelt wel eisen. Vissers is duidelijk: zbc's moeten zich bewijzen. De belangrijkste voorwaarden: - **Kwaliteit moet aantoonbaar zijn**: Zbc's moeten kunnen laten zien dat hun behandelingen net zo veilig en effectief zijn als in ziekenhuizen. - **Geen overbodige zorg**: VGZ wil niet betalen voor behandelingen die net zo goed in een ziekenhuis kunnen plaatsvinden. - **Transparantie over kosten**: Zbc's moeten helder zijn over hun tarieven. Vissers: "We willen geen verrassingen achteraf." ### Wat betekent dit voor patiënten? Voor jou als patiënt is het belangrijk om te weten dat je niet zomaar naar een zbc kunt gaan. Je hebt vaak een verwijzing nodig van je huisarts of specialist. En niet alle verzekeraars vergoeden alle zbc's. Vissers raadt aan: "Check altijd of jouw zorgverzekeraar een contract heeft met de kliniek. Anders kun je voor onverwachte kosten komen te staan." ### De toekomst van zbc's Vissers ziet een rol voor zbc's in de zorg van de toekomst, maar dan wel binnen duidelijke kaders. Ze pleit voor meer samenwerking tussen ziekenhuizen en zbc's, zodat de patiënt écht centraal staat. "We moeten niet blijven hangen in discussies over wie welke zorg mag doen. Het gaat erom dat de zorg goed, snel en betaalbaar is." Kortom: zbc's kunnen een waardevolle aanvulling zijn, maar alleen als ze zich houden aan strenge kwaliteits- en kosteneisen. En dat is precies wat VGZ wil afdwingen.