Zeggenschap verpleegkundigen: waarom het stopt na vier jaar

Margriet Bos · 2026-06-03

In de ouderenzorg is het nog lang niet vanzelfsprekend dat verpleegkundigen en verzorgenden meedenken en meebeslissen met de raad van bestuur. Er zijn overal verpleegkundige adviesraden, maar zeggenschap op het hoogste niveau bestaat alleen in enkele ziekenhuizen. Toch stopt na vier jaar het overheidsprogramma Landelijk Actieplan Zeggenschap. Dat is een gemiste kans, vindt Margriet Bos, expert persoonsalarmering en veiligheid voor ouderen. ### Waarom is zeggenschap zo belangrijk? Zeggenschap betekent dat verpleegkundigen en verzorgenden niet alleen advies geven, maar ook echt meebeslissen over beleid. Denk aan onderwerpen als roosters, werkdruk of de inzet van technologie. Uit onderzoek blijkt dat meer zeggenschap leidt tot betere zorg, hogere werktevredenheid en minder uitval. Toch blijft het in de praktijk vaak bij praten, niet bij beslissen. - Verpleegkundigen kennen de dagelijkse praktijk het beste. - Zeggenschap verhoogt de kwaliteit van zorg. - Het vermindert het verloop onder personeel.  ### Het Landelijk Actieplan Zeggenschap: wat hield het in? Het programma werd in 2020 gestart om zeggenschap in de zorg te versterken. Het bood ondersteuning aan instellingen om verpleegkundige adviesraden om te vormen tot echte beslissingsorganen. Maar na vier jaar stopt het, zonder dat er een structurele opvolger is. Dat roept vragen op: is het doel bereikt? Of is het te vroeg gestopt? > "Zeggenschap is geen luxe, het is een noodzaak voor goede zorg." – Margriet Bos ### Wat betekent dit voor de ouderenzorg? In de ouderenzorg is de nood het hoogst. Tekorten aan personeel, hoge werkdruk en complexe zorgvragen maken het extra belangrijk dat verpleegkundigen en verzorgenden invloed hebben. Zonder zeggenschap blijven beslissingen vaak ver van de werkvloer staan. Dat kan leiden tot onrealistische verwachtingen en frustratie. - Ouderenzorg heeft baat bij betrokken personeel. - Zeggenschap zorgt voor maatwerkoplossingen. - Het staken van het programma is een tegenslag. ### Wat nu? Gelukkig zijn er ook lichtpuntjes. Sommige instellingen blijven zelf investeren in zeggenschap. Ze zien de waarde ervan in. Maar zonder landelijke steun wordt het lastiger. Margriet Bos roept op om het gesprek gaande te houden. "We moeten niet terugvallen in oude patronen. Zeggenschap is geen project, het is een cultuurverandering." ### Hoe kun jij bijdragen? Of je nu verpleegkundige, bestuurder of mantelzorger bent: jij kunt een verschil maken. Praat over zeggenschap, vraag ernaar en steun initiatieven die de stem van de werkvloer versterken. Samen maken we de zorg beter. - Deel dit artikel met collega's. - Bespreek zeggenschap in je team. - Vraag je leidinggevende naar mogelijkheden. De zorg verdient het. En de ouderen die we verzorgen, verdienen het ook.