Het winstuitkeringsverbod in de zorg: streng of lek?

Margriet Bos · 2026-09-10

Het winstuitkeringsverbod in de zorg: streng of lek? Het winstuitkeringsverbod in de zorgsector is een onderwerp dat veel stof doet opwaaien. Maar wat blijkt? Het verbod geldt slechts voor een beperkt deel van de zorg: de medisch-specialistische zorg en de intramurale Wlz-zorg. Voor andere zorgsectoren bestaat er geen wettelijk verbod op winstuitkering. En zelfs binnen de genoemde sectoren is er een eenvoudige manier om het verbod te omzeilen: via een onderaannemingsstructuur. Juridisch is dat toegestaan, dus voor wie wil, is er geen belemmering. ### Wat houdt het winstuitkeringsverbod precies in? Het winstuitkeringsverbod is ingesteld om te voorkomen dat winsten uit zorginstellingen naar investeerders of aandeelhouders vloeien. Het idee: geld dat bedoeld is voor zorg, moet in de zorg blijven. Maar de wetgever heeft ervoor gekozen om het verbod alleen op te leggen aan instellingen die medisch-specialistische zorg of intramurale Wlz-zorg leveren. Dat zijn bijvoorbeeld ziekenhuizen en verpleeghuizen. Andere zorgaanbieders, zoals huisartsen, apotheken, thuiszorgorganisaties en GGZ-instellingen, vallen buiten de regeling. Zij mogen dus wel winst uitkeren. ### De onderaannemingsroute: een maas in de wet? Zelfs voor de instellingen die onder het verbod vallen, bestaat er een uitweg. Door een deel van de zorg uit te besteden aan een onderaannemer – een aparte juridische entiteit – kan de winst via die onderaannemer worden uitgekeerd. De hoofdinstelling blijft dan buiten schot. Dit is geen illegale praktijk; het is een juridisch toegestane constructie. Critici noemen het een maas in de wet, voorstanders zien het als een logische reactie op een beperkend verbod. ### Waarom is dit relevant voor de ouderenzorg? De ouderenzorg is volop in beweging. Vergrijzing, personeelstekorten en toenemende vraag zetten het systeem onder druk. Tegelijkertijd zien we dat commerciële partijen steeds vaker ouderenzorg aanbieden, bijvoorbeeld op het gebied van persoonsalarmering. Voor hen is het belangrijk om te weten of zij onder het winstuitkeringsverbod vallen. Dat bepaalt immers of zij winst mogen uitkeren aan investeerders. ### De impact op persoonsalarmering Persoonsalarmering is een essentieel hulpmiddel voor senioren die langer zelfstandig willen wonen. Het biedt veiligheid en gemoedsrust. Veel aanbieders van persoonsalarmering zijn commerciële bedrijven. Zij vallen niet onder het winstuitkeringsverbod, tenzij ze ook intramurale Wlz-zorg leveren. Dat betekent dat zij winst mogen maken en uitkeren. Voor de markt betekent dit meer concurrentie en innovatie, maar ook vragen over betaalbaarheid en kwaliteit. ### Wat betekent dit voor de toekomst? De discussie over het winstuitkeringsverbod is nog niet voorbij. Er zijn politieke partijen die het verbod willen uitbreiden naar alle zorgsectoren. Anderen pleiten juist voor afschaffing, omdat het investeringen zou ontmoedigen. Wat de uitkomst ook is, duidelijk is dat de huidige regels ruimte laten voor interpretatie en creatieve constructies. Voor professionals in de ouderenzorg is het zaak om goed op de hoogte te blijven van de juridische ontwikkelingen. Kortom, het winstuitkeringsverbod is geen waterdichte dam. Het is eerder een selectief hekwerk met een open poort. Wie de regels kent, kan er moeiteloos omheen. Of dat wenselijk is, is een andere vraag – een die we met z'n allen moeten blijven stellen.