Winstuitkeringsverbod in de zorg: streng of makkelijk te omzeilen?

Margriet Bos · 2026-09-10

### Het winstuitkeringsverbod: waar hebben we het eigenlijk over? Het huidige winstuitkeringsverbod geldt voor een beperkt deel van de zorgsector: de medisch-specialistische zorg en de intramurale Wlz-zorg. Dat betekent dat ziekenhuizen en instellingen voor langdurige zorg geen winst mogen uitkeren aan hun eigenaren of aandeelhouders. Andere zorgsectoren, zoals de huisartsenzorg, geestelijke gezondheidszorg of verpleeghuizen, vallen dus buiten dit verbod. Daar mogen zorgaanbieders wel winst uitkeren. Maar er is een interessante wending: zelfs binnen de sectoren waar het verbod geldt, is het vrij eenvoudig om er juridisch gezien omheen te werken. Hoe? Via een onderaannemingsstructuur. ### Hoe een onderaannemingsstructuur het verbod omzeilt Stel, een ziekenhuis besteedt een deel van zijn diensten uit aan een onderaannemer. Die onderaannemer is een aparte rechtspersoon, vaak een besloten vennootschap (bv). Voor die bv geldt het winstuitkeringsverbod niet, omdat het geen ziekenhuis of Wlz-instelling is. De bv kan dus winst maken en die uitkeren aan haar aandeelhouders. Het ziekenhuis betaalt de onderaannemer voor de geleverde diensten, en zo stroomt er indirect toch geld naar de eigenaren. Dit is niet illegaal. Het is een kwestie van juridische creativiteit. Zolang de constructie niet in strijd is met andere wetten, zoals de Mededingingswet of de Wet toelating zorginstellingen (WTZi), mag het. En dus concluderen veel juristen: voor wie wil, geldt er in de praktijk geen winstuitkeringsverbod. ### Waarom dit relevant is voor de ouderenzorg In de ouderenzorg, waar persoonlijke alarmering en veiligheid steeds belangrijker worden, speelt dit vraagstuk volop. Steeds meer commerciële partijen bieden alarmsystemen aan ouderen. Ze willen winst maken, en dat mag. Maar als ze samenwerken met een zorginstelling die onder het verbod valt, kan een onderaannemingsconstructie uitkomst bieden. Denk aan een thuiszorgorganisatie die een contract sluit met een techbedrijf voor persoonlijke alarmering. Het techbedrijf is een gewone bv, geen zorginstelling. De thuiszorgorganisatie betaalt voor de dienst, en het techbedrijf keert winst uit aan zijn investeerders. Zo blijft de thuiszorgorganisatie zelf buiten schot, terwijl er toch geld naar de investeerders gaat. ### Is dit erg? Dat hangt ervan af Voorstanders zeggen: het verbod is bedoeld om te voorkomen dat publiek geld naar private winsten vloeit. Maar als een onderaannemer efficiënter werkt en betere technologie levert, waarom zou die dan geen winst mogen maken? Het kan de kwaliteit van zorg ten goede komen. Tegenstanders wijzen erop dat het verbod zo wel erg makkelijk te omzeilen is. Als elke zorginstelling een onderaannemer inschakelt, verliest het verbod zijn betekenis. En dan is de vraag: waarom hebben we het eigenlijk nog? ### Wat betekent dit voor jou als professional? Als je werkt in de ouderenzorg of met persoonlijke alarmering, is het goed om te weten hoe deze regels in elkaar steken. Misschien werk je zelf bij een instelling die met onderaannemers samenwerkt. Of je overweegt een commercieel alarmsysteem aan te schaffen. Dan is het handig om te begrijpen dat winstuitkering niet overal verboden is – en dat er legale manieren zijn om er toch geld aan te verdienen. Kortom: het winstuitkeringsverbod is geen onneembare vesting. Het is meer een slot op een deur die op een kier staat. Voor wie weet hoe je hem moet openen, is de weg vrij.