Winstuitkeringsverbod in de Zorg: Mythe of Realiteit?

Margriet Bos · 2026-09-10

Het winstuitkeringsverbod in de zorg is een onderwerp dat vaak verkeerd wordt begrepen. Veel mensen denken dat het voor de hele zorgsector geldt, maar niets is minder waar. Laten we eens kijken naar de feiten. Het huidige verbod is alleen van toepassing op een beperkt deel van de zorg: de medisch-specialistische zorg en de intramurale Wlz-zorg. Voor andere sectoren, zoals de huisartsenzorg, de geestelijke gezondheidszorg of de thuiszorg, geldt dit verbod niet. Dat betekent dat zorgaanbieders in die sectoren winst mogen uitkeren aan investeerders of eigenaren. Maar er is meer. Zelfs binnen de sectoren waar het verbod geldt, is het vrij eenvoudig om het te omzeilen. Hoe? Door gebruik te maken van een onderaannemingsstructuur. Een zorginstelling besteedt bijvoorbeeld bepaalde diensten uit aan een onderaannemer. Die onderaannemer mag vervolgens wel winst uitkeren. Op die manier blijft de winst binnen de keten, zonder dat het verbod wordt overtreden. Juridisch is dit toegestaan, zolang er geen sprake is van oneigenlijke constructies. ### Waarom is dit belangrijk? Voor zorgprofessionals en bestuurders is het essentieel om te weten waar je aan toe bent. Als je overweegt om te investeren in de zorg of een zorginstelling te starten, kan het verschil maken of je te maken hebt met een winstuitkeringsverbod of niet. Het bepaalt mede je financiële strategie en de mogelijkheden om kapitaal aan te trekken. Bovendien roept het vragen op over de intentie van het verbod. Als het zo makkelijk te omzeilen is, wat is dan het echte doel? Gaat het om het beschermen van publieke middelen, of om het ontmoedigen van winstgedreven zorg? De discussie hierover laait regelmatig op in de politiek en de zorgsector. ### De rol van onderaanneming Onderaanneming is een veelgebruikte manier om flexibel in te spelen op veranderingen in de zorgvraag. Het stelt instellingen in staat om specialistische kennis in te huren zonder dat ze die zelf in huis hoeven te hebben. Maar het biedt dus ook een route om het winstuitkeringsverbod te omzeilen. Let wel: dit is niet per definitie fout. Zolang het transparant gebeurt en de kwaliteit van zorg gewaarborgd blijft, is er juridisch niets aan de hand. Toch kleven er risico's aan. Het kan leiden tot complexe structuren waarin het lastig is om te controleren waar het geld naartoe gaat. En dat kan weer wantrouwen wekken bij toezichthouders en het publiek. ### Wat betekent dit voor jou? Als je werkzaam bent in de zorg, is het goed om je bewust te zijn van deze dynamiek. Vraag je af: valt mijn organisatie onder het winstuitkeringsverbod? Zo ja, hoe gaan we daarmee om? Zijn er mogelijkheden om via samenwerkingsverbanden toch financiële ruimte te creëren? En belangrijker nog: blijft de patiënt centraal staan? Kortom, het winstuitkeringsverbod is geen absolute muur. Het is een regel met gaten, en wie goed oplet, kan eromheen werken. Of dat wenselijk is, is een andere vraag. Maar feit is dat het voor een groot deel van de zorg niet eens geldt. > “Het verbod is als een paraplu bij motregen: je wordt er niet echt nat van, maar het houdt ook niet veel tegen.” Wil je meer weten over de juridische ins en outs? Raadpleeg dan een specialist op het gebied van zorgrecht. Zij kunnen je precies vertellen wat wel en niet mag in jouw situatie.