Winstuitkering in de zorg: waarom het verbod vaak omzeild wordt

Margriet Bos · 2026-09-10

Het winstuitkeringsverbod in de zorg: het lijkt zo streng, maar in de praktijk blijkt het vaak een papieren tijger. Wist je dat het verbod slechts geldt voor een klein deel van de zorgsector? En dat het omzeilen ervan verrassend eenvoudig is? In dit artikel duiken we in de wereld van winstuitkering in de zorg en ontdek je hoe het echt zit. ### Voor wie geldt het verbod eigenlijk? Het huidige winstuitkeringsverbod is van toepassing op een beperkt deel van de zorgsector. Het gaat specifiek om medisch-specialistische zorg en intramurale Wlz-zorg. Dat betekent dat veel andere zorginstellingen – zoals huisartsenpraktijken, thuiszorgorganisaties en particuliere klinieken – niet onder het verbod vallen. Zij mogen dus gewoon winst uitkeren aan hun eigenaren of aandeelhouders. Maar zelfs binnen de sectoren waar het verbod geldt, is er een maas in de wet. Het verbod kan namelijk eenvoudig – en juridisch toelaatbaar – worden gepasseerd met een onderaannemingsstructuur. Door bepaalde activiteiten uit te besteden aan een onderaannemer, blijft de winst buiten het verboden gebied. Voor wie dat wil, geldt dus in de praktijk geen winstuitkeringsverbod. ### Waarom is dit belangrijk? De discussie over winst in de zorg is actueel. Voorstanders zeggen dat winstuitkering zorginstellingen aantrekkelijker maakt voor investeerders, wat kan leiden tot meer innovatie en betere zorg. Tegenstanders vrezen dat winst ten koste gaat van de kwaliteit van zorg, omdat het geld dan niet naar de patiënt gaat. Hoe dan ook, het feit dat het verbod zo makkelijk te omzeilen is, roept vragen op. Is het verbod nog wel effectief? Of is het een symbolische maatregel die in de praktijk weinig voorstelt? ### De rol van onderaanneming Onderaanneming is een veelgebruikte constructie in de zorg. Een ziekenhuis kan bijvoorbeeld een deel van zijn diensten uitbesteden aan een externe partij. Die externe partij mag vervolgens wel winst uitkeren. Zo blijft het ziekenhuis zelf buiten schot, terwijl er toch geld naar investeerders stroomt. Juridisch is dit toegestaan, zolang de onderaannemer maar geen zorg verleent die onder het verbod valt. Maar de grens is vaag. Wat als de onderaannemer indirect toch zorg verleent? Dan kan er discussie ontstaan. ### Wat betekent dit voor de toekomst? Als het verbod zo eenvoudig te omzeilen is, is de vraag of het zijn doel wel bereikt. Misschien is het tijd voor een herziening van de regels. Of misschien moeten we accepteren dat winst in de zorg onvermijdelijk is en ons richten op het waarborgen van kwaliteit. > “Het winstuitkeringsverbod is een papieren tijger. Iedereen die het wil omzeilen, vindt wel een manier.” – anonieme zorgbestuurder ### Praktische implicaties voor zorgprofessionals Voor jou als professional in de zorg is het belangrijk om te weten hoe het zit. Als je overweegt om een eigen praktijk te starten of om samen te werken met investeerders, moet je begrijpen welke regels gelden. Check altijd of jouw zorgvorm onder het verbod valt en of je gebruik kunt maken van een onderaannemingsstructuur. - **Medisch-specialistische zorg**: verbod van toepassing. - **Intramurale Wlz-zorg**: verbod van toepassing. - **Huisartsenzorg, thuiszorg, particuliere klinieken**: geen verbod. - **Onderaanneming**: juridisch toegestaan, mits zorg niet direct onder verbod valt. ### Conclusie Het winstuitkeringsverbod in de zorg is beperkter dan het lijkt. Het geldt slechts voor een deel van de sector en is eenvoudig te omzeilen via onderaanneming. Of dat wenselijk is, is een politieke vraag. Maar feit is dat voor wie winst wil uitkeren, er altijd een weg is. Blijf je dus bewust van de regels en de mogelijkheden, zodat je weloverwogen beslissingen kunt nemen.