Winstuitkering in de zorg: waarom het verbod vaak omzeild wordt

Margriet Bos · 2026-09-10

Het winstuitkeringsverbod in de zorg lijkt streng, maar in de praktijk blijkt het slechts voor een klein deel van de sector te gelden. Voor veel zorgaanbieders is er een eenvoudige manier om het toch te omzeilen. Hoe zit dat precies? ### Voor wie geldt het verbod eigenlijk? Het huidige winstuitkeringsverbod is van toepassing op een beperkt deel van de zorgsector. Het gaat specifiek om medisch-specialistische zorg en intramurale Wlz-zorg. Dat betekent dat andere zorgsectoren, zoals huisartsenzorg, geestelijke gezondheidszorg of langdurige zorg thuis, niet onder het verbod vallen. Voor die sectoren geldt dus geen beperking op het uitkeren van winst. ### De onderaannemingsconstructie: een maas in de wet Zelfs binnen de sectoren waar het verbod geldt, is er een juridisch toelaatbare manier om het te omzeilen: de onderaannemingsstructuur. Hierbij besteedt een zorginstelling een deel van de zorg uit aan een onderaannemer. Die onderaannemer mag vervolgens wel winst uitkeren aan zijn eigenaren. Op die manier blijft het geld uiteindelijk toch bij de investeerders terechtkomen. > “Het verbod is als een hek met een open poort. Iedereen die erin wil, kan erlangs.” ### Waarom dit problematisch is Deze constructie ondermijnt de intentie van de wet. Het winstuitkeringsverbod is ooit ingesteld om te voorkomen dat commerciële belangen de kwaliteit van zorg zouden schaden. Maar als het zo makkelijk te omzeilen is, verliest het zijn kracht. Patiënten en zorgverzekeraars betalen de rekening, terwijl investeerders kunnen profiteren. Bovendien zorgt het voor ongelijkheid. Kleine zorgaanbieders zonder juridische afdeling kunnen deze constructie vaak niet gebruiken, terwijl grote concerns dat wel kunnen. Dat schept oneerlijke concurrentie. ### Wat betekent dit voor de toekomst? Er gaan stemmen op om het verbod uit te breiden naar alle zorgsectoren. Maar zelfs dan blijft de onderaannemingsroute bestaan, tenzij de wetgever ook die aanpakt. Het debat over winst in de zorg is dus nog lang niet voorbij. Wil je echt verandering, dan moet je niet alleen naar de letter van de wet kijken, maar ook naar de geest ervan. Kortom, het winstuitkeringsverbod is een papieren tijger. Voor wie het wil omzeilen, is er altijd een weg. De vraag is of we dat als samenleving acceptabel vinden.