Waarom de toekomst van vijf DICA-registraties op het spel staat

Margriet Bos · 2026-08-24

Stel je voor dat je jarenlang aan een systeem werkt, een systeem dat de kwaliteit van zorg meetbaar en transparant maakt. En dan dreigt dat opeens te verdampen. Dat is precies waar Bente Jorritsma, vicevoorzitter van DICA/IKNL, voor waarschuwt. Vijf cruciale kwaliteitsregistraties staan op de tocht. En de gevolgen? Die kunnen onomkeerbaar zijn. Het klinkt misschien abstract, 'kwaliteitsregistraties'. Maar in de praktijk gaat het om iets heel concreets: het vermogen om te kunnen zeggen wat goede zorg is, en of we die ook echt leveren. Zonder die registraties vliegen we blind. Jorritsma's boodschap is helder: transparantie komt niet uit de lucht vallen. Het is het resultaat van hard werken, van systemen die op orde zijn, en van de bereidheid om in de spiegel te kijken. ### Wat er nu echt op het spel staat Die vijf registraties die dreigen te verdwijnen, dat zijn geen administratieve lijstjes. Het zijn vitale instrumenten. Ze helpen zorgverleners, van verpleegkundigen tot specialisten, om hun werk te verbeteren. Ze geven patiënten inzicht. En ze stellen ons in staat als sector om te leren van wat goed gaat en van wat beter kan. Als die verdwijnen, verliezen we een stukje van ons collectieve geheugen. De schade die daarmee gepaard gaat, is niet zomaar terug te draaien. Jorritsma benadrukt het in haar waarschuwing: "Voorkom onomkeerbare schade bij toetsing kwaliteitsregistraties." Dat woord 'onomkeerbaar' is niet voor niets gekozen. Het gaat hier niet om een vertraging of een tijdelijke storing. Het gaat om het permanent verliezen van kennis en van het vermogen om kwaliteit te borgen. Dat is een risico waar we niet lichtzinnig over moeten denken. ### De menselijke kant van de cijfers Achter elke registratie, elk datapunt, schuilt een menselijk verhaal. Het gaat over patiënten die betere uitkomsten verdienen. En over professionals die elke dag hun best doen. Die kwaliteitsregistraties zijn de stille getuigen van dat werk. Ze maken de inzet zichtbaar en meetbaar. Zonder die ondersteuning voelt het alsof je terugvecht in het donker. Je weet niet meer zeker of je interventies werken, of je op de goede weg bent. - Ze bieden een objectieve basis voor gesprekken over verbetering. - Ze faciliteren leren tussen teams en instellingen. - Ze helpen bij het prioriteren van middelen en aandacht. - Ze geven richting aan medisch wetenschappelijk onderzoek. Zonder dit kompas wordt kwaliteit een kwestie van gevoel en indruk. En dat is, laten we eerlijk zijn, niet waar we naartoe willen in een moderne zorgsector. ### Transparantie is geen toverwoord Dat is misschien wel de kern van Jorritsma's betoog. Transparantie wordt vaak genoemd als een soort magisch doel. Maar het is geen eindstation dat je bereikt en dan klaar bent. Het is een continu proces. Het vraagt om investeringen, om onderhoud van systemen, en om een cultuur waarin je fouten durft te erkennen om ervan te leren. Die vijf registraties zijn een deel van de motor die dat proces draaiende houdt. Als die stilvallen, stokt het hele proces. Wat kunnen we doen? Allereerst: luisteren naar de waarschuwing. Erkennen dat dit geen niche-probleem is voor data-analisten, maar een fundamentele kwestie voor de kwaliteit van zorg voor iedereen. Het gesprek aangaan over wat nodig is om deze registraties te behouden en te versterken. Dat betekent vaak keuzes maken en prioriteiten stellen. Maar de alternatieve kost - een stap terug in tijd waarin we minder wisten en minder konden sturen - is simpelweg te hoog. Uiteindelijk gaat het om vertrouwen. Het vertrouwen dat patiënten hebben in hun zorg. Het vertrouwen dat professionals hebben in hun instrumenten. En het vertrouwen dat we als maatschappij hebben in de sector. Door nu actie te ondernemen en deze registraties te beschermen, investeren we in dat vertrouwen. We zorgen ervoor dat transparantie niet uit de lucht blijft vallen, maar stevig geworteld blijft in de dagelijkse praktijk. De vraag is niet óf we dat willen, maar hoe we het gaan organiseren.