Waarom een nieuw zorgstelsel onze problemen niet oplost

Margriet Bos · 2026-10-30

Iedereen lijkt het erover eens: de zorg in Nederland moet op de schop. Maar volgens Marco Varkevisser, hoogleraar zorgmarkten, is dat een gevaarlijke gedachte. Hij stelt dat we veel beter ons huidige stelsel kunnen verbeteren dan iets compleet nieuws te bouwen. “Het gras is echt niet groener bij onze buren,” zegt hij. En daar zit wel wat in. ### Waarom ons zorgstelsel zo uniek is Varkevisser benadrukt dat andere landen jaloers zijn op hoe wij toegankelijkheid en solidariteit hebben geregeld. Iedereen in Nederland heeft recht op zorg, ongeacht inkomen of gezondheid. Dat is niet vanzelfsprekend. In veel landen moet je flink betalen voor een verzekering, of je valt gewoon buiten de boot. Wij hebben dat samen goed geregeld. Toch horen we vaak dat het anders moet. Er zijn wachtlijsten, de kosten stijgen, en de werkdruk is hoog. Logisch dat mensen dan denken: gooi het roer om. Maar een compleet nieuw stelsel lost die knelpunten niet op – het creëert juist nieuwe problemen. Denk aan de invoering van een nieuw systeem: dat kost jaren, geld en energie. Energie die we beter kunnen steken in het verbeteren van wat we al hebben. ### Optimaliseren in plaats van nieuwbouwen “Het huidige zorgstelsel optimaliseren is veel effectiever dan complete nieuwbouw,” aldus Varkevisser. En dat klinkt logisch. Als je een huis hebt dat prima in elkaar zit, ga je toch ook niet de fundering eruit slopen? Je lost eerst de lekkage op, je isoleert de boel, je zorgt dat de verwarming het beter doet. Zo kun je ook naar de zorg kijken. Wat dan wel? Volgens Varkevisser moeten we focussen op de knelpunten die er echt zijn. Denk aan: - **Wachtlijsten** aanpakken door betere samenwerking tussen huisartsen en specialisten. - **Administratieve rompslomp** verminderen, zodat zorgverleners meer tijd aan patiënten besteden. - **Preventie** stimuleren, zodat mensen minder snel zorg nodig hebben. - **Innovatie** omarmen, zoals e-health en persoonlijke alarmering, waardoor ouderen langer thuis kunnen wonen. Dat zijn geen revolutionaire ideeën, maar wel effectieve. En ze passen binnen het systeem dat we al kennen. ### Wat betekent dit voor persoonlijke alarmering? Als expert op het gebied van persoonlijke alarmering voor senioren zie ik dagelijks hoe belangrijk het is dat ouderen zich veilig voelen. Een nieuw zorgstelsel zou daar niets aan veranderen. Sterker nog: de nadruk op optimalisatie betekent dat we juist moeten investeren in oplossingen die nu al werken. Persoonlijke alarmering is daar een prachtig voorbeeld van. Het stelt senioren in staat om langer zelfstandig te blijven wonen, met een gerust hart. En dat is precies waar het om gaat: de kwaliteit van leven verbeteren zonder het hele systeem overhoop te gooien. > “Andere landen zijn jaloers op hoe wij toegankelijkheid en solidariteit hebben geborgd.” – Marco Varkevisser Die uitspraak zou ons moeten doen beseffen dat we zuinig moeten zijn op wat we hebben. Natuurlijk, er zijn problemen. Maar die lossen we op door te sleutelen, niet door af te breken. Laten we dus niet rennen naar een nieuw stelsel, maar eerst kijken hoe we het huidige beter kunnen maken. Dat is niet alleen slimmer, het is ook eerlijker voor iedereen die afhankelijk is van goede zorg.