Waarom de Nederlandse zorg nog niet klaar is voor een crisis

Margriet Bos · 2026-10-05

### De zorg in Nederland: efficiënt, maar niet voorbereid op oorlog In Polen en Duitsland zijn ziekenhuizen en zorginstellingen volledig bevoorraad en voorbereid op een oorlogssituatie. In Nederland, waar de zorg tot op het bot efficiënt is georganiseerd, zijn de ziekenhuizen nog niet eens begonnen met de voorbereidingen. Dat baart Kamerleden en Hans van Goudoever, voorzitter van Amsterdam UMC en de Coalitie Weerbare Zorg, zorgen. "We hebben nu al wachtlijsten," zegt hij. Het contrast is schrijnend. Waar onze oosterburen en zuiderburen al stappen hebben gezet om de zorg weerbaar te maken, lopen wij achter. En dat terwijl de druk op de zorg nu al enorm is. Wachtlijsten in de ziekenhuizen, personeelstekorten, en een toenemende vraag naar zorg. Hoe moet dat als er echt een crisis uitbreekt? ### Waarom is dit belangrijk? Een oorlog of grote ramp legt een enorm beslag op de zorg. Denk aan gewonden, maar ook aan de reguliere zorg die door moet gaan. Als de zorg nu al niet genoeg capaciteit heeft, hoe moet dat dan in een noodsituatie? De Coalitie Weerbare Zorg pleit dan ook voor meer aandacht voor dit probleem. Het gaat niet alleen om materiaal en bedden, maar ook om opgeleid personeel en draaiboeken. > "We hebben nu al wachtlijsten," waarschuwt Van Goudoever. "Als er een oorlog uitbreekt, kunnen we de zorg niet meer bieden die nodig is." ### Wat kunnen we doen? Om de zorg weerbaar te maken, zijn er verschillende stappen nodig. Allereerst moet er meer geïnvesteerd worden in de zorg. Dat betekent niet alleen geld, maar ook mensen. Er is een tekort aan verpleegkundigen en artsen. Daarnaast moeten ziekenhuizen voorbereid zijn op noodsituaties. Denk aan het aanleggen van voorraden, het opstellen van evacuatieplannen en het trainen van personeel. - **Investeer in personeel**: meer opleidingsplekken en betere arbeidsvoorwaarden. - **Voorraden aanleggen**: medische apparatuur, medicijnen en beschermingsmiddelen. - **Oefenen**: regelmatige rampoefeningen in ziekenhuizen. - **Samenwerken**: met andere landen zoals Duitsland en Polen, maar ook binnen de regio's. ### De rol van persoonlijke alarmering Als het gaat om de veiligheid van ouderen, is persoonlijke alarmering een belangrijk onderdeel. Bij een crisis moeten ouderen snel hulp kunnen inschakelen. Een persoonlijk alarm kan dan levensreddend zijn. Maar ook hier geldt: de infrastructuur moet op orde zijn. Als de zorg al overbelast is, wie komt er dan als een oudere op de alarmknop drukt? Het is daarom zaak dat de zorg niet alleen voorbereid is op oorlog, maar ook op de dagelijkse uitdagingen. Wachtlijsten zijn een teken dat het systeem nu al kraakt. Laten we dat serieus nemen, voordat het te laat is. ### Conclusie Nederland loopt achter als het gaat om de weerbaarheid van de zorg. De efficiëntie heeft ons ver gebracht, maar maakt ons ook kwetsbaar. Het is tijd om te investeren in een zorgsysteem dat niet alleen dagelijkse zorg kan bieden, maar ook voorbereid is op het ondenkbare. Want zoals Van Goudoever zegt: "We hebben nu al wachtlijsten." Laten we daar iets aan doen, voordat het echt misgaat.