Waarom meer salaris zorgmedewerkers niet aan het werk krijgt
Margriet Bos ·
Luister naar dit artikel~5 min

Zes jaar lang weinig verandering in deeltijdwerk in de zorg. De poll-uitslag is duidelijk: een hoger salaris is niet de sleutel. Wat dan wel?
Zes jaar geleden werd er al over gepraat, en nog steeds is er weinig veranderd. Het aantal zorgmedewerkers dat in deeltijd werkt, blijft hardnekkig hoog. Ondanks alle projecten, pilots en goede bedoelingen om mensen te verleiden meer uren te draaien, blijft de werkelijkheid weerbarstig. De uitslag van de poll van deze week bevestigt dat beeld opnieuw: een hoger salaris is niet de sleutel.
Dat klinkt misschien verrassend. Want in veel discussies over het personeelstekort in de zorg is geld toch het eerste argument? Toch wijst de praktijk anders uit. Laten we eens kijken wat er nu echt speelt.
### De poll als spiegel
De afgelopen week vroegen we jullie wat volgens jou de beste manier is om zorgmedewerkers meer uren te laten werken. De antwoorden waren duidelijk. Niet het salaris staat bovenaan, maar andere factoren spelen een veel grotere rol. Denk aan werkdruk, roosters die niet passen bij een priveleven, en het gebrek aan waardering.
Het is een patroon dat we in de praktijk ook zien. Zorgmedewerkers vertrekken zelden vanwege het geld. Ze vertrekken omdat ze zich opgebrand voelen, omdat ze geen inspraak hebben in hun rooster, of omdat ze simpelweg niet gezien worden. Die conclusie is niet nieuw, maar het is wel confronterend dat er in zes jaar tijd zo weinig is veranderd.
### Waarom deeltijdwerk zo hardnekkig is
Er zijn meerdere redenen waarom zorgmedewerkers bewust kiezen voor minder uren. We zetten de belangrijkste op een rij:
- **Werkdruk en hersteltijd**: Een dienst in de zorg is intensief. Zeker op afdelingen waar chronisch onderbezetting is, kost een werkdag veel energie. Medewerkers hebben simpelweg meer tijd nodig om te herstellen.
- **Roosters die niet flexibel zijn**: Vaste avonddiensten, weekendwerk en last-minute wijzigingen maken het lastig om werk en prive te combineren. Vooral voor ouders is dat een grote struikelblok.
- **Gebrek aan waardering**: Het gevoel dat je werk er niet toe doet, of dat je inspanningen niet worden gezien, werkt demotiverend. En dat gevoel weegt vaak zwaarder dan een paar euro extra op de loonstrook.
- **Zinvol werk vs. overleven**: Veel zorgmedewerkers willen graag zorgen, maar niet ten koste van alles. Als de randvoorwaarden niet kloppen, kiezen ze bewust voor hun eigen welzijn.
### Wat werkt dan wel?
Als geld niet de oplossing is, wat dan wel? De poll-uitslag geeft een aantal aanknopingspunten. Medewerkers geven aan dat ze vooral behoefte hebben aan zeggenschap over hun eigen rooster. Geen vast patroon dat hen wordt opgelegd, maar de mogelijkheid om zelf mee te denken. Ook een betere ondersteuning door leidinggevenden en meer aandacht voor herstel na zware diensten worden vaak genoemd.
Een concreet voorbeeld: een zorginstelling die experimenteerde met zelfroosteren zag het ziekteverzuim dalen en de tevredenheid stijgen. Niet omdat medewerkers ineens meer uren gingen maken, maar omdat ze zich gehoord voelden. Dat gevoel van autonomie is misschien wel de belangrijkste sleutel tot verandering.
### De rol van de werkgever
Natuurlijk ligt er ook een taak bij werkgevers. Zij moeten durven kijken naar de organisatiecultuur. Waarom voelen medewerkers zich niet vrij om hun grenzen aan te geven? Waarom worden initiatieven voor flexibel werken vaak nog gezien als uitzondering in plaats van de norm? Het antwoord ligt vaak in oude gewoontes en structuren die moeilijk te doorbreken zijn.
Toch zijn er genoeg voorbeelden van instellingen die het anders doen. Die investeren in een goede onboarding, in mentale ondersteuning en in een cultuur waar fouten maken mag. En wat blijkt? Daar zijn medewerkers eerder bereid om een extra dienst te draaien. Niet omdat het moet, maar omdat ze zich gewaardeerd voelen.
### De komende zes jaar
De vraag is nu: gaan we de komende zes jaar weer hetzelfde liedje zingen? Of durven we echt iets te veranderen aan de manier waarop we naar werk in de zorg kijken? De poll-uitslag is duidelijk: het begint niet bij het salaris, maar bij de manier waarop we met elkaar omgaan. En dat is misschien wel het moeilijkste, maar ook het meest waardevolle inzicht.
Laten we die uitdaging aangaan. Niet met woorden, maar met daden. Want de zorg verdient beter, en de mensen die er werken ook.