Waarom blijft VWS weg bij het gezondheidsoverleg over Tata Steel?

Margriet Bos · 2026-07-21

### De afwezigheid van VWS bij Tata Steel-overleg: een gemiste kans? In de afgelopen drie jaar heeft Marcel Levi, namens de Expertgroep Gezondheid IJmond, talloze overleggen bijgewoond over de impact van Tata Steel op de volksgezondheid. Maar één ding viel hem steeds op: geen enkele ambtenaar van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) was aanwezig. Laat staan een minister. Hoe kan dat? Waarom blijft het ministerie weg van een tafel waar de gezondheid van duizenden mensen op het spel staat? Het is een vraag die bij veel bewoners van de IJmond leeft. Zij zien dagelijks de rookpluimen boven de fabriek en maken zich zorgen over de luchtkwaliteit. En terecht, want uit onderzoek blijkt dat er verhoogde concentraties van schadelijke stoffen worden gemeten. Toch lijkt VWS niet de urgentie te voelen om zelf aan tafel te schuiven. ### Wat is de rol van VWS eigenlijk? Het ministerie van VWS is verantwoordelijk voor de volksgezondheid in Nederland. Dat betekent dat zij een cruciale rol zouden moeten spelen bij dit soort dossiers. Denk aan het beoordelen van gezondheidsrisico's, het adviseren over maatregelen en het beschermen van kwetsbare groepen, zoals ouderen en kinderen. Maar in de praktijk blijkt dat VWS vaak op afstand blijft. Het ministerie lijkt het initiatief bij andere partijen te leggen, zoals de gemeente of de GGD. Toch is dat niet altijd voldoende, zeker niet bij een complexe situatie als die rond Tata Steel. > "Gezondheid is geen onderwerp dat je kunt doorschuiven. Het raakt elk aspect van het leven en verdient een prominente plek aan de onderhandelingstafel." - Marcel Levi ### Wat betekent dit voor de bewoners? Voor de inwoners van de IJmond is de situatie frustrerend. Zij voelen zich niet gehoord en zien dat er te weinig actie wordt ondernomen. De vraag is: wat kunnen zij doen? - Blijf alert: volg de ontwikkelingen rond Tata Steel via lokale nieuwsbronnen. - Meld klachten over luchtkwaliteit bij de GGD of de Omgevingsdienst. - Deel uw ervaringen met de Expertgroep Gezondheid IJmond. - Vraag uw gemeenteraad om aandacht voor dit onderwerp. Daarnaast is het belangrijk dat er een breder gesprek komt over de rol van VWS bij milieu- en gezondheidskwesties. Dit is niet alleen een lokaal probleem, maar een nationaal vraagstuk. ### Hoe kan het beter? Er zijn verschillende stappen die gezet kunnen worden om de betrokkenheid van VWS te vergroten. Allereerst zou het ministerie structureel moeten deelnemen aan overleggen over Tata Steel. Daarnaast is het nodig dat er een duidelijke taakverdeling komt tussen de verschillende overheidsinstanties. Een concreet voorbeeld: de GGD kan metingen doen, maar VWS moet vervolgens de landelijke normen bepalen en handhaven. Als die normen worden overschreden, moet het ministerie snel kunnen ingrijpen. Dat gebeurt nu te weinig. Tot slot is het belangrijk dat er meer transparantie komt over de gezondheidsrisico's. Bewoners hebben recht op duidelijke informatie, zodat zij weloverwogen keuzes kunnen maken. Denk aan adviezen over het gebruik van luchtreinigers, het vermijden van buitenactiviteiten op bepaalde momenten of het raadplegen van een arts bij klachten. ### Conclusie De afwezigheid van VWS bij het gezondheidsoverleg over Tata Steel is een gemiste kans. Het ministerie zou een leidende rol moeten spelen in het beschermen van de volksgezondheid, maar blijft nu te vaak op de achtergrond. Voor de bewoners van de IJmond is dit een bron van zorg en onbegrip. Het is tijd dat VWS zijn verantwoordelijkheid neemt en plaatsneemt aan de tafel waar de toekomst van hun gezondheid wordt besproken.