Waarom artsen behandelingen willen weigeren (en wat dit voor u betekent)

Margriet Bos · 2026-08-07

Artsen willen meer ruimte krijgen om behandelingen te weigeren. Dat blijkt uit een poll op Zorgvisie. Maar waarom ze willen kunnen weigeren en op welke gronden, daar verschillen de meningen nogal over. Het is een onderwerp dat veel stof doet opwaaien, zeker onder senioren en hun naasten. Want wat betekent dit eigenlijk voor uw zorg of die van uw dierbaren? ### De kern van de discussie Het idee achter het weigeren van behandelingen is niet nieuw, maar het wordt wel steeds actueler. Zorgprofessionals worden dagelijks geconfronteerd met lastige keuzes. Soms is een behandeling medisch gezien wel mogelijk, maar is de vraag of deze echt zinvol is. Denk aan ingrijpende operaties bij zeer kwetsbare ouderen, of behandelingen die vooral veel pijn en ongemak met zich meebrengen zonder dat ze het leven echt verbeteren. Uit de poll blijkt dat een meerderheid van de artsen voorstander is van meer weigeringsruimte. Toch is er geen eenduidig antwoord op de vraag wanneer een behandeling geweigerd mag worden. De meningen lopen uiteen. Sommige artsen vinden dat medisch zinloos handelen altijd voorkomen moet worden. Anderen benadrukken dat de wens van de patint altijd voorop moet staan, ook als die wens medisch gezien niet rationeel is. ### Waarom artsen weigeren? Er zijn verschillende redenen waarom een arts een behandeling zou willen weigeren. We zetten de belangrijkste op een rij: - **Medisch zinloosheid**: de behandeling heeft geen reele kans op succes en levert vooral lijden op. - **Kwaliteit van leven**: de behandeling kan levens verlengen, maar niet de kwaliteit van leven behouden of verbeteren. - **Ethische overwegingen**: een behandeling kan ingaan tegen de persoonlijke of professionele ethiek van de arts. - **Druk op de zorg**: schaarse middelen en capaciteit maken dat artsen soms moeten kiezen wie welke zorg krijgt. Het is belangrijk om te benadrukken dat weigeren niet betekent dat de arts u of uw naaste in de steek laat. Het gaat erom dat er een weloverwogen afweging wordt gemaakt. Een goede arts kijkt niet alleen naar de ziekte, maar ook naar de mens achter de patint. ### Wat betekent dit voor u? Voor senioren en hun familieleden roept dit onderwerp begrijpelijkerwijs vragen op. Niemand wil het gevoel hebben dat de zorg wordt afgeknepen. Toch is het goed om te weten dat een weigering nooit zomaar gebeurt. Er gaat altijd een grondig gesprek aan vooraf. U heeft als patint altijd het recht om uw wensen en zorgen te uiten. En u kunt ook altijd een tweede mening vragen. Het gesprek over behandeling of niet-behandelen is misschien wel het belangrijkste gesprek dat u kunt voeren met uw huisarts of specialist. Durf te vragen waarom een bepaalde behandeling wordt voorgesteld, maar ook waarom een behandeling misschien niet wordt voorgesteld. Een goede arts zal daar open en eerlijk op antwoorden. ### De rol van persoonsalarmering in uw veiligheid Als expert op het gebied van persoonsalarmering en veiligheid voor ouderen, zie ik dagelijks hoe belangrijk het is dat senioren zelfstandig en veilig thuis kunnen blijven wonen. Een persoonlijk alarm geeft niet alleen een gevoel van veiligheid, maar ook van autonomie. U beslist zelf over uw leven, uw zorg en uw behandelingen. Mocht er iets misgaan, dan is er altijd iemand op afstand die u kan helpen. Het weigeren van een behandeling is een ingrijpende beslissing. Maar het hoort bij de vrijheid die u heeft als mens. Met de juiste informatie, een goed gesprek en de juiste zorg op de achtergrond, kunt u samen met uw arts de beste keuze maken. En dat is uiteindelijk waar het om draait: zorg die past bij uw leven, uw wensen en uw waardigheid.