Verzekeraars en omzetplafonds: wat betekent dit voor de ggz?

Margriet Bos · 2026-09-23

### Een zorgverzekeraar aan het woord Het is een discussie die je steeds vaker hoort in de zorg: grote verzekeraars stellen omzetplafonds in bij ggz-aanbieders. Aad de Groot van zorgverzekeraar DSW zegt hier iets opvallends over. Volgens hem doen die grote verzekeraars daarmee aan een vorm van risicoselectie. Even terug naar wat een omzetplafond eigenlijk is. Simpel gezegd spreken een verzekeraar en een ggz-instelling een maximumbedrag af dat een instelling in een jaar mag verdienen. Klinkt logisch, toch? Zo houd je de kosten in de hand. Maar er zit een keerzijde aan. ### Waarom dit meer is dan een kostenkwestie Als een ggz-aanbieder zijn plafond bereikt, stopt de vergoeding. Patiënten die nog zorg nodig hebben, moeten dan ergens anders terecht. En dat is precies waar het schuurt. > “Verzekeraars bespelen het systeem met omzetplafonds ggz,” zegt De Groot. Daarmee doelt hij op het idee dat verzekeraars op deze manier bepaalde patiënten liever kwijt dan rijk zijn. Mensen met complexe of langdurige klachten kosten nu eenmaal meer. Denk maar aan iemand die al jaren in behandeling is. Of iemand met meerdere diagnoses tegelijk. Diegene valt sneller buiten de boot als het budget op is. Dat noemen we risicoselectie: niet bewust weigeren, maar via de achterdeur toch ontmoedigen. ### Wat merkt de patiënt hiervan? Misschien denk je: dat is toch vooral een probleem tussen verzekeraars en instellingen? Helaas niet. De gevolgen sijpelen door naar de spreekkamer. - Wachtlijsten worden langer omdat aanbieders vol zitten - Patiënten moeten vaker wisselen van behandelaar - Zorg wordt uitgesteld of zelfs helemaal gestopt - Mensen haken af omdat het te ingewikkeld wordt En dat terwijl juist continuïteit van zorg zo belangrijk is bij psychische klachten. Een behandeltraject onderbreken is ongeveer het slechtste wat je kunt doen. ### Hoe kijkt DSW hiernaar? DSW is een kleinere verzekeraar en kiest bewust voor een andere aanpak. De Groot pleit voor meer transparantie over hoe omzetplafonds worden toegepast. Volgens hem zouden verzekeraars open moeten zijn over de keuzes die ze maken. Dat klinkt nobel, maar is het genoeg? Critici zeggen dat het systeem zelf het probleem is. Zolang verzekeraars financieel voordeel hebben bij het weren van dure patiënten, blijft de prikkel bestaan. ### Wat kun je hier als professional mee? Als je werkt met senioren die psychische zorg nodig hebben, is het goed om dit te weten. Persoonlijke alarmering en veiligheid zijn vaak nauw verbonden met mentale gezondheid. Iemand die zich onveilig voelt, krijgt eerder angstklachten. En andersom. Een paar dingen om in gedachten te houden: - Houd bij welke ggz-aanbieders in jouw regio nog ruimte hebben - Bespreek met cliënten wat hun rechten zijn als een traject stopt - Let op signalen dat iemand afhaakt door bureaucratie - Wijs op alternatieven zoals online behandeling of POH-ggz Het helpt ook om te weten dat je niet machteloos bent. Er zijn klachtenprocedures en patiëntenorganisaties die kunnen bijstaan. ### De kern van de zaak Het debat over omzetplafonds raakt aan iets groters: hoe verdelen we schaarse zorg eerlijk? Verzekeraars zeggen dat ze kosten moeten beheersen. Zorgverleners zeggen dat patiënten de dupe worden. En ergens daartussen zit de waarheid. Wat vaststaat, is dat transparantie essentieel is. Als we niet weten hoe plafonds worden toegepast, kunnen we ook niet beoordelen of het eerlijk gebeurt. En dat gesprek moeten we blijven voeren, met elkaar.