Verzekeraars en ggz: Het Systeem van Omzetplafonds Onder Vuur

Margriet Bos · 2026-09-23

### Wat is er aan de hand in de ggz? Stel je voor: je hebt eindelijk de stap gezet om hulp te zoeken voor je mentale gezondheid. Je bent bij een ggz-aanbieder terechtgekomen en je voelt je gehoord. Maar dan blijkt dat je zorgverzekeraar een omzetplafond heeft ingesteld. Opeens sta je op een wachtlijst of moet je noodgedwongen overstappen naar een andere aanbieder. Dit is geen fictief scenario, maar de realiteit voor een groeiende groep mensen in Nederland. Aad de Groot, bestuursvoorzitter van zorgverzekeraar DSW, uit stevige kritiek op zijn collega-verzekeraars. Volgens hem doen grote verzekeraars aan risicoselectie door omzetplafonds in te stellen bij ggz-aanbieders. Maar wat betekent dat precies? ### Het systeem van omzetplafonds uitgelegd Een omzetplafond is een maximumbedrag dat een zorgverzekeraar bereid is te betalen aan een specifieke zorgaanbieder. Zodra dat plafond is bereikt, stopt de vergoeding voor nieuwe patiënten. Voor de ggz-aanbieder betekent dit dat ze geen nieuwe cliënten meer kunnen aannemen die bij die verzekeraar zijn aangesloten. Het probleem? Juist de meest kwetsbare patiënten – mensen met complexe, langdurige psychische problemen – hebben vaak intensieve en dure zorg nodig. Door een plafond in te stellen, ontmoedig je als verzekeraar als het ware de komst van deze patiënten. Je selecteert onbewust op risico. > "Verzekeraars bespelen het systeem met omzetplafonds ggz. Ze zeggen dat het om kostenbeheersing gaat, maar ondertussen laten ze de meest kwetsbaren in de kou staan." – Aad de Groot ### Waarom dit een probleem is voor jou als professional Als professional in de ouderenzorg of ggz zie je de gevolgen dagelijks. Patiënten die wanhopig op zoek zijn naar een plek, maar telkens te horen krijgen: "Sorry, we zitten vol." Of erger nog: ze worden doorverwezen naar een andere aanbieder, waardoor hun behandeltraject wordt onderbroken. Dat is niet alleen frustrerend, maar kan ook gevaarlijk zijn. Bovendien kan het leiden tot een tweedeling in de zorg: zij die het zich kunnen veroorloven om naar een dure privékliniek te gaan, en zij die afhankelijk zijn van de reguliere ggz. Een ontwikkeling die haaks staat op het principe van gelijke toegang tot zorg. ### Wat kun je doen? Als professional heb je een stem. Hier zijn een paar dingen die je kunt doen: - **Signaleer het probleem**: Houd bij hoeveel patiënten je moet doorverwijzen vanwege omzetplafonds. Deel deze cijfers met brancheorganisaties en beleidsmakers. - **Informeer je cliënten**: Leg uit wat een omzetplafond is en wat hun rechten zijn. Verwijs ze naar onafhankelijke patiëntenorganisaties voor ondersteuning. - **Ga in gesprek met verzekeraars**: Vraag om uitleg over hun beleid. Soms helpt het om als zorgaanbieder gezamenlijk op te trekken. - **Steun initiatieven voor transparantie**: Er zijn organisaties die zich inzetten voor meer openheid over zorginkoop. Sluit je aan of doneer. ### De rol van de overheid Natuurlijk ligt hier ook een taak voor de overheid. De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) houdt toezicht op de zorgverzekeraars, maar de vraag is of dat voldoende gebeurt. Aad de Groot pleit voor strengere regelgeving om risicoselectie tegen te gaan. Want uiteindelijk draait het om één ding: iedereen moet de zorg kunnen krijgen die nodig is, ongeacht de kosten. ### Conclusie Het systeem van omzetplafonds in de ggz is een doorn in het oog van velen. Het leidt tot ongewenste risicoselectie en zet de toegankelijkheid van de geestelijke gezondheidszorg onder druk. Als professional kun je het verschil maken door je stem te laten horen en je cliënten te ondersteunen. Want zorg is geen luxe, maar een recht.