Toegang tot nieuwe kankermedicijnen in Nederland halveert
Margriet Bos ·
Luister naar dit artikel~3 min
De toegang tot nieuwe kankermedicijnen in Nederland is in vier jaar tijd gehalveerd van 80% naar 41%. De wachttijd is verdubbeld naar 525 dagen. Lees wat dit betekent voor patiënten.
Het wordt steeds moeilijker voor Nederlandse patiënten om de nieuwste kankerbehandelingen te krijgen. Uit recente cijfers blijkt dat de toegang tot nieuwe oncolytica de afgelopen jaren drastisch is verslechterd. In 2025 is slechts 41 procent van de nieuwe kankermedicijnen die in Europa zijn goedgekeurd beschikbaar in Nederland. Vier jaar geleden was dat nog 80 procent. Een flinke daling dus.
Tegelijkertijd is de gemiddelde wachttijd voor deze medicijnen verdubbeld. Waar patiënten in 2021 nog 270 dagen moesten wachten, is dat in 2025 opgelopen tot 525 dagen. Bijna anderhalf jaar wachten op een behandeling die je leven kan redden. Dat is zorgwekkend.
### Waarom daalt de toegang tot nieuwe medicijnen?
Er zijn verschillende redenen voor deze negatieve trend. Een belangrijke factor is het prijsbeleid. Farmaceutische bedrijven vragen steeds hogere prijzen voor nieuwe kankermedicijnen, vaak tienduizenden euro's per behandeling per jaar. De Nederlandse overheid en zorgverzekeraars onderhandelen wel over de prijs, maar dat proces duurt lang. Soms wel een jaar of langer.
Daarnaast speelt het beoordelingssysteem een rol. Het Zorginstituut Nederland moet elke nieuwe medicijn beoordelen op effectiviteit en kostenefficiëntie. Dit is een grondig proces, maar het kost tijd. En die tijd hebben patiënten vaak niet.
### Wat betekent dit voor patiënten?
Voor mensen met kanker is deze vertraging enorm frustrerend. Je hoort dat er een nieuw medicijn is dat jouw overlevingskansen kan vergroten, maar je moet maanden of zelfs jaren wachten voordat het beschikbaar komt. Soms is het dan al te laat.
- Patiënten moeten langer wachten op de beste zorg.
- Nieuwe, effectievere behandelingen zijn niet direct beschikbaar.
- De ongelijkheid tussen Nederlandse en andere Europese patiënten groeit.
Het is een harde realiteit: waar je woont bepaalt steeds meer welke zorg je krijgt.
### Wat kunnen we eraan doen?
Er is geen simpele oplossing. De overheid kan sneller onderhandelen met farmaceuten, maar dat vereist politieke wil. Zorgverzekeraars kunnen scherpere afspraken maken over prijzen en vergoedingen. En patiëntenorganisaties kunnen blijven lobbyen voor betere toegang.
"De wachttijd van 525 dagen is onaanvaardbaar," zegt een woordvoerder van een patiëntenorganisatie. "We moeten alles op alles zetten om deze trend te keren."
Het is een complex probleem, maar het is niet hopeloos. Door samen te werken kunnen we de toegang tot levensreddende medicijnen verbeteren. En dat is iets waar we allemaal baat bij hebben.
### Conclusie
De toegang tot nieuwe kankermedicijnen in Nederland staat onder druk. Met een halvering van de beschikbaarheid en een verdubbeling van de wachttijd, is het tijd voor actie. Patiënten verdienen snellere en betere toegang tot de nieuwste behandelingen. Laten we hopen dat de politiek en de zorgsector de handen ineen slaan om deze trend te keren.