Toegang tot nieuwe kankermedicijnen halveert dramatisch

Margriet Bos · 2026-05-20

De toegang tot nieuwe kankergeneesmiddelen in Nederland gaat snel achteruit. In 2025 is nog maar 41% van de nieuwe oncologische middelen die de afgelopen vier jaar in Europa zijn toegelaten beschikbaar voor Nederlandse patiënten. Vier jaar geleden was dat nog 80%. De gemiddelde wachttijd voor oncologische geneesmiddelen is in die periode verdubbeld: van 270 dagen in 2021 naar 525 dagen in 2025. ### Wat betekent dit voor patiënten? Dit is zorgwekkend nieuws voor iedereen die te maken heeft met kanker. Het betekent dat Nederlandse patiënten steeds langer moeten wachten op levensreddende behandelingen. En dat terwijl nieuwe medicijnen in andere Europese landen vaak al veel eerder beschikbaar zijn. Waarom gebeurt dit? Het heeft te maken met complexe onderhandelingen over prijzen en vergoedingen. Zorgverzekeraars en het ministerie van Volksgezondheid moeten bepalen of een nieuw middel betaalbaar is. Maar die processen duren gewoon te lang.  ### De impact op de zorg Laten we eerlijk zijn: tijd is cruciaal bij kanker. Elke dag dat iemand wacht op een behandeling kan het verschil maken tussen herstel of niet. De cijfers zijn schokkend: - In 2021 wachtten patiënten gemiddeld 270 dagen (ongeveer 9 maanden) - In 2025 is dat opgelopen naar 525 dagen (bijna 1,5 jaar) - Slechts 41% van de nieuwe middelen is nu beschikbaar, tegen 80% vier jaar geleden Dit is niet alleen een getal op papier. Het gaat om echte mensen, echte families, echte levens. ### Waarom is Nederland zo traag? Nederland staat bekend om zijn strenge beoordelingsprocedures. Het Zorginstituut Nederland beoordeelt elk nieuw medicijn op effectiviteit en kosten. Daarna volgen onderhandelingen met de fabrikant. Dit systeem is bedoeld om de zorg betaalbaar te houden, maar het werkt niet altijd in het voordeel van de patiënt. "Het is een balans tussen kwaliteit en betaalbaarheid," zegt een woordvoerder van het ministerie. "Maar we erkennen dat de wachttijden te lang zijn." ### Wat kan er veranderen? Er zijn verschillende oplossingen mogelijk. Sommige experts pleiten voor een snellere, voorwaardelijke toelating. Anderen willen dat Nederland meer samenwerkt met andere Europese landen om onderhandelingen te versnellen. Wat duidelijk is: het huidige systeem werkt niet voor patiënten. En dat moet veranderen. ### Conclusie De toegang tot nieuwe kankergeneesmiddelen in Nederland is in vier jaar tijd gehalveerd. De wachttijd is verdubbeld. Dit is een wake-up call voor beleidsmakers, zorgverzekeraars en de farmaceutische industrie. Patiënten verdienen snellere toegang tot levensreddende behandelingen.