Roodheid als hoofdkenmerk? Deze fout maken veel zorgverleners

Margriet Bos · 2026-10-06

### Waarom één huidtype niet de norm is Nederland is een kleurrijk land. We hebben te maken met een enorme diversiteit aan huidtypen, van blank tot diepbruin en alles daartussenin. Toch zien we in de zorg vaak dat er wordt uitgegaan van één standaard: de witte huid. Dat is een valkuil, waarschuwt dermatoloog Sietske Poortinga van Bergman Clinics. Als je alleen let op roodheid als teken van huidproblemen, dan mis je belangrijke signalen bij mensen met een donkerder huid. Roodheid uit zich namelijk anders op een bruine of zwarte huid. Het kan paarsig, grijsachtig of zelfs bijna onzichtbaar zijn. Het gevolg? Ontstekingen, doorligwonden of huidkanker worden later opgemerkt. > “Roodheid als hoofdkenmerk is een valkuil,” zegt Poortinga. “Je moet verder kijken dan wat je gewend bent.” ### Wat betekent dit voor de dagelijkse zorg? Of je nu werkt in een verpleeghuis, thuiszorg of ziekenhuis, je hebt dagelijks met huidbeoordeling te maken. Denk aan het controleren van drukplekken bij ouderen, het signaleren van huiduitslag of het beoordelen van wonden. Als je niet weet hoe huidproblemen eruitzien op verschillende huidtinten, dan kun je ze missen. En dat is precies waar het misgaat. Veel zorgprofessionals zijn opgeleid met voorbeelden van blanke huid. De informatie over donkere huid is vaak beperkt. Daardoor ontstaat er een blinde vlek. - **Roodheid is niet altijd rood.** Bij een donkere huid kan een ontsteking paars, grijs of bruin lijken. - **Let op zwelling en warmte.** Naast kleur zijn ook textuur en temperatuur belangrijke aanwijzingen. - **Vraag naar gevoeligheid.** Cliënten kunnen pijn of jeuk ervaren zonder dat je iets ziet. - **Gebruik daglicht.** Kunstlicht vertekent kleuren; beoordeel de huid bij natuurlijk licht. ### Hoe je als professional het verschil maakt Het begint met bewustwording. Realiseer je dat jouw referentiekader niet voor iedereen geldt. Vraag jezelf af: “Zou ik dit ook zien als deze cliënt een andere huidskleur had?” Door die vraag te stellen, voorkom je dat je signalen mist. Daarnaast is het belangrijk om te blijven leren. Er zijn steeds meer initiatieven die zich richten op huidbeoordeling bij diverse huidtypen. Denk aan speciale trainingen, fotogidsen en apps die laten zien hoe aandoeningen zich presenteren op verschillende tinten. Als je in de ouderenzorg werkt, is dit geen luxe maar een noodzaak. ### Persoonlijk alarm en huidbeoordeling: een onverwachte link Misschien denk je: wat heeft een persoonlijk alarm hiermee te maken? Meer dan je denkt. Een persoonlijk alarmsysteem voor senioren is er niet alleen voor noodgevallen. Het kan ook een rol spelen bij het monitoren van huidproblemen. Sommige systemen hebben functies om huidveranderingen bij te houden of om een melding te sturen als iemand langdurig in dezelfde houding zit. Zo helpt technologie om drukplekken te voorkomen. Maar het blijft mensenwerk. Een alarm kan een signaal geven, maar jij als professional moet weten wat je ziet en hoe je moet handelen. Juist bij diverse huidtypen is die kennis onmisbaar. ### Praktische tips voor de dagelijkse praktijk - **Gebruik een zaklamp met wit licht** om kleurverschillen beter te zien. - **Maak foto’s** van verdachte plekken en vergelijk ze in de loop van de tijd. - **Overleg met collega’s** als je twijfelt; een frisse blik kan helpen. - **Documenteer** wat je ziet, ook als het niet duidelijk rood is. - **Vraag de cliënt** naar pijn, jeuk of gevoeligheid, ook zonder zichtbare tekenen. ### Conclusie: kleur bekennen in de zorg Nederland is kleurrijk, en onze zorg moet dat weerspiegelen. Door roodheid niet als enige maatstaf te nemen, voorkom je misstappen. Of je nu met een persoonlijk alarm werkt of dagelijks huidbeoordelingen doet: kennis van diverse huidtypen is essentieel. Zo zorgen we samen voor betere zorg voor iedereen.