Recensie: Hoe gezond is de zorg eigenlijk?

Margriet Bos · 2026-06-15

In deze boekenrubriek duiken we in een prikkelend werk dat je aan het denken zet over de moderne geneeskunde. Onze boekenredacteur Krista Kroon bespreekt *Hoe gezond is het ziekenhuis eigenlijk? Fundamentele vragen over de geneeskunde* van oncoloog Schelto Kruijff. Dit boek is geen gewone medische verhandeling; het is een uitnodiging om kritisch te kijken naar wat we als vanzelfsprekend beschouwen in de zorg. ### Overbehandeling: een stille epidemie? Kruijff, een ervaren oncoloog, schuwt de confrontatie niet. Hij stelt dat overbehandeling en overdiagnostiek in de gezondheidszorg vaker voorkomen dan we denken. Patiënten krijgen soms behandelingen die weinig toevoegen aan hun kwaliteit van leven, of zelfs schadelijk kunnen zijn. Denk aan scans die onnodige zorgen veroorzaken of operaties die niet beter zijn dan afwachten. Het boek daagt zowel artsen als patiënten uit om stil te staan bij de vraag: wat is écht nodig? - **Te veel onderzoeken**: Kruijff laat zien hoe beeldvorming zoals CT-scans soms meer kwaad dan goed doen. - **Onnodige ingrepen**: Vooral bij oudere patiënten kan minder vaak beter zijn. - **Kosten in perspectief**: De Nederlandse zorg kost miljarden per jaar, maar is dat geld altijd goed besteed? Het is een confronterende spiegel die de auteur zijn eigen beroepsgroep voorhoudt. Maar het is ook een hoopvol boek, omdat het pleit voor een meer mensgerichte aanpak.  ### Een spiegel voor de medische wereld Wat dit boek bijzonder maakt, is de eerlijkheid waarmee Kruijff zijn vakgebied onder de loep neemt. Hij erkent dat artsen vaak handelen uit gewoonte of angst voor juridische gevolgen, in plaats van op basis van wat écht het beste is voor de patiënt. Het is een oproep tot bezinning: minder protocollen, meer maatwerk. De auteur gebruikt voorbeelden uit zijn eigen praktijk om zijn punten te illustreren, wat het boek toegankelijk maakt voor een breed publiek. > "De grootste vijand van goede zorg is niet de ziekte, maar de overtuiging dat we altijd moeten ingrijpen." – Schelto Kruijff Dit citaat vat de kern van het boek samen: soms is niets doen de beste behandeling. ### Wat betekent dit voor de ouderenzorg? Voor senioren en hun mantelzorgers is dit boek extra relevant. Ouderen krijgen vaak te maken met meerdere specialisten, onderzoeken en medicijnen. Kruijffs boodschap is helder: vraag altijd door. Waarom deze test? Wat zijn de risico's van deze behandeling? Het boek geeft handvatten om betere gesprekken te voeren met artsen. Het is geen handleiding, maar een denkraam dat je helpt om zelf na te denken over zorgkeuzes. ### Conclusie: een aanrader voor wie kritisch wil blijven *Hoe gezond is het ziekenhuis eigenlijk?* is een boek dat je niet onberoerd laat. Het is geschreven in een toegankelijke stijl, zonder te verzanden in medisch jargon. Of je nu zelf in de zorg werkt, of als patiënt betrokken bent bij medische beslissingen: dit boek biedt waardevolle inzichten. Het nodigt uit tot gesprek en dat is precies wat de zorg nodig heeft. Een absolute aanrader voor iedereen die meer wil begrijpen van de complexe wereld van de geneeskunde, zonder de mens uit het oog te verliezen. ### Over de auteur Margriet Bos is expert op het gebied van persoonsalarmering en veiligheid voor ouderen. Ze schrijft regelmatig over onderwerpen die het leven van senioren veraangenamen en veiliger maken.