Personeelstekort in de ggz door minder opleidingsplekken GZ-psychologen

Margriet Bos · 2026-07-03

De geestelijke gezondheidszorg (ggz) staat onder druk. Steeds meer ouderen en andere kwetsbare groepen hebben moeite om tijdig een psycholoog te vinden. Een belangrijke oorzaak? Het aantal opleidingsplekken voor GZ-psychologen daalt al jaren. Bestuurder Gerco Blok van de Zeeuwse ggz-aanbieder Emergis slaat alarm. Hij ziet dat het beleid van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) de tekorten alleen maar groter maakt. "Als het ministerie vindt dat er te veel vrijgevestigde GZ-psychologen zijn, dan is het verminderen van het aantal opleidingsplekken niet de knop om aan te draaien," zegt Blok. Zijn punt? Minder opleidingsplekken betekent straks nog minder psychologen. En dat terwijl de vraag naar zorg alleen maar toeneemt. ### Waarom dit ook voor senioren belangrijk is Voor ouderen is toegang tot goede ggz-zorg essentieel. Denk aan angstklachten, depressie of verliesverwerking. Maar als er te weinig GZ-psychologen zijn, worden wachtlijsten langer. Dat is niet alleen frustrerend, maar ook schadelijk voor de gezondheid. Emergis ziet nu al dat personeelstekorten oplopen. En dat heeft directe gevolgen voor de zorg aan huis en in instellingen. Blok benadrukt dat de oplossing niet ligt in het schrappen van opleidingsplekken. Integendeel. We moeten juist investeren in nieuwe psychologen. Anders ontstaat er een vicieuze cirkel: minder personeel, meer wachtlijsten, hogere werkdruk en nog meer uitval. ### Wat betekent dit concreet? - **Minder opleidingsplekken**: VWS wil minder GZ-psychologen opleiden. Dat klinkt misschien logisch als er te veel vrijgevestigde psychologen zijn. Maar het aanbod in de praktijk is juist krap. - **Langere wachtlijsten**: Vooral in de regio's, zoals Zeeland, is de druk hoog. Ouderen moeten soms maanden wachten op een intake. - **Hogere kosten**: Wanneer zorg uitblijft, worden problemen groter. Dat leidt uiteindelijk tot duurdere zorg, zoals crisisopnames. Emergis roept het ministerie op om anders te denken. Niet minder, maar gerichter opleiden. Bijvoorbeeld door specialisaties voor ouderenzorg te stimuleren. Want een GZ-psycholoog die weet hoe dementie of eenzaamheid werkt, kan veel effectiever helpen. ### De rol van persoonlijke alarmen in de ggz Een persoonlijk alarm kan ouderen een veilig gevoel geven. Maar wist je dat het ook stress vermindert? Als je weet dat er altijd iemand bereikbaar is, voel je je rustiger. Dat is precies wat veel ouderen nodig hebben om angst en paniek te voorkomen. Toch is een alarm geen vervanging voor professionele hulp. Het is een extra vangnet. En dat vangnet wordt steeds belangrijker nu de ggz onder druk staat. Want hoe langer je moet wachten op een psycholoog, hoe meer je zelf moet regelen. ### Wat kun je zelf doen? - **Blijf in beweging**: Lichaamsbeweging helpt tegen somberheid. Een wandeling van 30 minuten per dag kan al veel doen. - **Zoek sociale contacten**: Eenzaamheid is een van de grootste risicofactoren voor psychische klachten. Bel een vriend(in) of doe mee aan een activiteit. - **Overweeg een alarm**: Niet alleen voor noodgevallen, maar ook voor gemoedsrust. Bespreek met je huisarts wat bij jou past. Emergis hoopt dat het ministerie snel bijstuurt. Want elk jaar dat we wachten, worden de tekorten groter. En dat merken we allemaal, maar vooral de ouderen die afhankelijk zijn van goede zorg. Heb je vragen over persoonlijke alarmen of wil je weten hoe je je veiligheid kunt vergroten? Neem dan contact op met een specialist. Zij kunnen je adviseren over de beste oplossing voor jouw situatie. De zorg staat onder druk, maar samen kunnen we ervoor zorgen dat niemand in de kou blijft staan.