Waarom palliatieve zorg via vpt volgens De Blok een gevaarlijke weeffout is

Margriet Bos · 2026-10-01

### De kern van de waarschuwing Stel je voor: je bent ongeneeslijk ziek en wilt het liefst thuis sterven, omringd door dierbaren. De bekostiging van palliatieve zorg via het volledig pakket thuis (vpt) lijkt dan een uitkomst. Toch klinkt er een duidelijke waarschuwing. Buurtzorg-bestuurder Jos de Blok noemt de financiering via vpt een weeffout in het zorgstelsel die leidt tot fragmentatie. Hij zei dit tijdens het Ronde Tafelgesprek palliatieve zorg in de Tweede Kamer op 1 oktober. Wat betekent dat voor jou als professional in de ouderenzorg? En waarom zou een schijnbaar eenvoudige bekostigingsroute zo problematisch zijn? Laten we eens rustig kijken naar wat hier speelt. ### Hoe vpt werkt – en waar het misgaat Het vpt is bedoeld om zorg thuis mogelijk te maken voor mensen met een zware zorgvraag, zoals palliatieve patiënten. Je krijgt een compleet pakket aan huis geleverd, zonder dat er allerlei losse indicaties nodig zijn. Klinkt efficiënt, toch? Maar De Blok ziet een addertje onder het gras. Door palliatieve zorg onder het vpt te schuiven, wordt het een financieel product in plaats van een samenhangend zorgproces. De focus verschuift naar verantwoording en registratie, terwijl de patiënt juist behoefte heeft aan naadloze, menselijke zorg. > “Palliatieve zorg is geen pakket dat je even afvinkt. Het is een periode waarin vertrouwen en continuïteit allesbepalend zijn.” – Jos de Blok Die continuïteit komt in gevaar als zorgverleners moeten werken met verschillende budgetten, regels en aanbieders. Fragmentatie dus. ### De gevolgen voor de dagelijkse praktijk Wat betekent dit concreet voor jou als professional? Je merkt het aan: - **Meer administratie:** Je bent tijd kwijt aan het splitsen van kosten en het verantwoorden van losse onderdelen. - **Minder ruimte voor maatwerk:** Het vpt is een standaardpakket, terwijl palliatieve zorg juist vraagt om flexibiliteit. - **Onduidelijkheid bij families:** Naasten begrijpen niet waarom bepaalde zorg wel of niet vergoed wordt. - **Versnippering van het team:** Verschillende zorgverleners werken langs elkaar heen door aparte financieringsstromen. Herkenbaar? Je bent niet de enige. Uit het rondetafelgesprek bleek dat meer partijen deze zorgen delen. ### Waarom dit juist nu speelt De vergrijzing neemt toe. Steeds meer mensen willen thuis sterven. De druk op palliatieve zorg groeit. Als de bekostiging dan via een rigide pakket als vpt verloopt, ontstaat er een mismatch tussen wat nodig is en wat vergoed wordt. Bovendien concurreren aanbieders op prijs in plaats van op kwaliteit. Dat kan ertoe leiden dat er beknibbeld wordt op essentiële zorgmomenten, zoals nachtzorg of spirituele begeleiding. Terwijl juist die momenten het verschil maken voor een waardig afscheid. ### Een alternatieve route? De Blok pleit niet voor het afschaffen van vpt, maar voor een doordachte inbedding. Palliatieve zorg zou onderdeel moeten zijn van een breder, samenhangend zorgaanbod, waarbij de huisarts en wijkverpleegkundige de regie houden. Financiering zou dan niet per se via een pakket moeten lopen, maar via een persoonsvolgend budget dat de patiënt centraal stelt. Dat klinkt misschien complex, maar het voorkomt dat zorgverleners tegen elkaar worden uitgespeeld. En het houdt de focus waar die hoort: bij de mens die afscheid neemt. ### Wat jij kunt doen Als professional in de ouderenzorg kun je zelf ook stappen zetten: - **Blijf signaleren:** Meld knelpunten in de bekostiging aan je leidinggevende of beroepsvereniging. - **Werk samen:** Zoek de huisarts, apotheker en geestelijk verzorger op. Fragmentatie doorbreek je met overleg. - **Denk in mogelijkheden:** Ook binnen vpt zijn er ruimtes om maatwerk te leveren. Ken de regels en gebruik ze slim. - **Deel ervaringen:** Praat met collega’s over wat werkt. Vaak ontstaan de beste oplossingen in de wandelgangen. ### Tot slot De waarschuwing van De Blok is geen doemscenario, maar een oproep tot bezinning. Palliatieve zorg verdient een bekostiging die recht doet aan de complexiteit en kwetsbaarheid van de laatste levensfase. Door nu kritisch te kijken naar vpt, voorkomen we dat we later terugkijken op een systeem dat mensen in hun laatste dagen tekortdeed. Wat denk jij? Laat het gesprek niet alleen in de Tweede Kamer plaatsvinden, maar ook in jouw team.