Ouderdom behandelen is geen ziekte: Jaap Sijmons over medische grenzen

Margriet Bos · 2026-07-28

### Waarom we ouderdom niet als ziekte moeten zien Emeritus-hoogleraar gezondheidsrecht Jaap Sijmons stelt een confronterende vraag: behandelen we eigenlijk wel de juiste dingen? Zijn stelling is helder: "Moderne geneeskunde wekt de verwachting dat ze ons kan genezen, maar in de praktijk worden steeds meer mensen chronisch patiënt. Wat we vaak eigenlijk behandelen is ouderdom, maar dat is geen ziekte." Dit raakt aan een fundamenteel dilemma in de zorg. We leven steeds langer, maar die extra jaren gaan vaak gepaard met chronische aandoeningen. Denk aan artrose, hoge bloeddruk of diabetes type 2. Zijn dat ziekten of simpelweg tekenen van ouder worden? Sijmons pleit voor eerlijkheid: niet alles wat met leeftijd komt, hoeft medisch opgelost te worden. ### De illusie van genezing Veel mensen denken dat de dokter alles kan fixen. Maar de realiteit is anders. Chronische aandoeningen vragen om beheer, niet om genezing. Dat besef kan rust geven. Je hoeft niet altijd beter te worden; soms is het oké om ouder te zijn en daarmee te leren leven. ### Wat betekent dit voor ouderen? Voor senioren is dit een belangrijk inzicht. Het betekent dat je niet elke kwaal meteen hoeft te laten behandelen. Soms is acceptatie de beste medicijn. Maar het betekent ook dat de zorg moet blijven luisteren naar wat jij écht nodig hebt. - Vraag je arts: is deze behandeling nodig of is het gewoon ouderdom? - Bespreek alternatieven, zoals leefstijlveranderingen of hulpmiddelen. - Wees niet bang om een second opinion te vragen. ### De rol van technologie Gelukkig zijn er hulpmiddelen die het leven makkelijker maken, zonder dat je er direct een ziekte van hoeft te maken. Denk aan persoonlijke alarmen die je veiligheid geven, zodat je langer zelfstandig kunt wonen. Deze apparaten zijn er in allerlei soorten, van eenvoudige knopjes tot geavanceerde systemen met valdetectie. Ze zijn betaalbaar, met prijzen vanaf ongeveer €20 per maand. ### Conclusie Sijmons' boodschap is niet pessimistisch, maar realistisch. Door ouderdom niet als ziekte te zien, kunnen we de zorg eerlijker maken en onnodige behandelingen voorkomen. Voor jou als senior betekent dit: blijf kritisch, stel vragen en omarm hulpmiddelen die écht helpen. De moderne geneeskunde is prachtig, maar ze hoeft niet alles op te lossen.