Oogartsen spoeddiensten: een oneerlijke werkdruk

Margriet Bos · 2026-07-02

Steeds minder oogartsen nemen deel aan de spoeddiensten in Nederlandse ziekenhuizen. Patiënten die 's avonds, 's nachts of in het weekend via de huisartsenpost of ambulance binnenkomen, worden daardoor door een kleinere groep specialisten opgevangen. Dit leidt tot een scheve werkverdeling en grotere druk op de weinige artsen die nog wel dienst doen. ### Waarom is er een tekort aan spoedartsen? Het is geen geheim dat de werklast in de zorg toeneemt. Voor oogartsen is het extra lastig, omdat spoedgevallen vaak onvoorspelbaar zijn. Denk aan acute ooginfecties, plotselinge gezichtsverlies of trauma na een ongeluk. Deze situaties vragen om directe expertise, maar niet alle oogartsen willen of kunnen die verantwoordelijkheid dragen. - **Beperkte vergoeding**: De vergoeding voor spoeddiensten is vaak lager dan de reguliere uren, wat deelname minder aantrekkelijk maakt. - **Persoonlijke veiligheid**: 's Nachts of in het weekend werken brengt risico's met zich mee voor artsen, vooral in dunbevolkte gebieden. - **Specialisatie**: Sommige oogartsen richten zich uitsluitend op electieve zorg, zoals staaroperaties, en voelen zich niet bekwaam voor spoedgevallen. > "Het is een vicieuze cirkel. Hoe minder artsen meedoen, hoe zwaarder de last voor de rest." – Margriet Bos, expert persoonsalarmering en veiligheid voor ouderen. ### Wat betekent dit voor patiënten? Voor senioren en andere kwetsbare groepen is dit een zorgelijke ontwikkeling. Stel je voor: je hebt een plotselinge oogklacht, zoals een loslatend netvlies. Je gaat naar de huisartsenpost, maar die kan je niet direct doorverwijzen naar een oogarts. Je moet wachten tot de volgende werkdag, of naar een ander ziekenhuis reizen dat wel spoedzorg biedt. Dat kost tijd, geld en energie. - **Langere wachttijden**: In de avond of nacht kan het uren duren voordat je geholpen wordt. - **Onnodige stress**: Patiënten weten niet altijd waar ze terecht kunnen, wat leidt tot paniek. - **Hogere kosten**: Spoedeisende hulp in een ander ziekenhuis kan duurder zijn, vooral zonder passende verzekering. ### Hoe kunnen we de werkdruk verlichten? Er zijn verschillende oplossingen denkbaar om de balans te herstellen. Allereerst moeten ziekenhuizen en zorgverzekeraars de vergoedingen voor spoeddiensten aanpassen. Een eerlijk tarief, bijvoorbeeld € 150 per uur, maakt deelname aantrekkelijker. Daarnaast kunnen regionale samenwerkingsverbanden helpen, zodat niet elk ziekenhuis zelf een volledige spoeddienst hoeft te draaien. - **Technologie**: Gebruik van tele-oogheelkunde, waarbij een arts op afstand een diagnose stelt, kan de druk verminderen. - **Opleiding**: Meer training in spoedzorg voor alle oogartsen vergroot het aantal beschikbare specialisten. - **Preventie**: Voorlichting aan senioren over ooggezondheid kan spoedgevallen voorkomen. Denk aan regelmatige controles en het herkennen van waarschuwingssignalen. ### Wat kun je zelf doen? Als senior is het belangrijk om voorbereid te zijn. Zorg dat je weet welk ziekenhuis in jouw regio spoedzorg voor ogen biedt. Houd een lijstje bij met telefoonnummers, zoals die van de huisartsenpost en de dichtstbijzijnde oogarts. En als je een persoonlijk alarm hebt, zoals een alarmknop om je pols, gebruik die dan in noodgevallen om hulp in te schakelen. - **Blijf kalm**: Bij een oogprobleem is snelheid belangrijk, maar paniek helpt niet. - **Bel de juiste instantie**: Start altijd met de huisartsenpost (HAP) voor advies. - **Wees voorbereid**: Houd een kleine noodkit bij de hand, zoals een ooglapje en een flesje oogspoeling. ### Conclusie De disbalans in de spoeddiensten van oogartsen is een serieus probleem, maar niet onoplosbaar. Met betere vergoedingen, slimme technologie en meer samenwerking kunnen we de werkdruk verlichten. Voor senioren is het vooral zaak om alert te blijven en te weten waar je terecht kunt. Jouw ogen zijn kostbaar – zorg dat je de juiste hulp krijgt, wanneer je die nodig hebt.