Oogarts spoeddiensten: druk op kleinere groep neemt toe

Margriet Bos · 2026-07-02

Veel oogartsen in Nederland doen niet meer mee aan de spoeddiensten voor patiënten die 's avonds, 's nachts of in het weekend via de huisartsenpost of ambulance het ziekenhuis binnenkomen. De werklast wordt hierdoor steeds schever verdeeld, en dat heeft grote gevolgen voor de zorg. ### Waarom stappen oogartsen uit de spoeddienst? Het is geen geheim dat de werkdruk in de zorg hoog is. Maar voor oogartsen is het extra pittig. Steeds meer specialisten kiezen ervoor om niet langer deel te nemen aan de avond-, nacht- en weekenddiensten. Waarom? Omdat de beloning niet in verhouding staat tot de inspanning, en omdat de werkdruk tijdens die diensten extreem hoog is. Daarnaast spelen ook factoren zoals een tekort aan personeel en een toename van het aantal spoedgevallen een rol. Het gevolg is dat een steeds kleinere groep oogartsen al het werk moet opvangen. En dat is niet vol te houden. ### Wat betekent dit voor patiënten? Voor patiënten die met spoed een oogarts nodig hebben, kan dit vervelende gevolgen hebben. Denk aan langere wachttijden, meer verwijzingen naar andere ziekenhuizen of zelfs dat je moet reizen naar een locatie verder weg. In het ergste geval kan het leiden tot vertraging in de behandeling van acute oogproblemen, zoals een netvliesloslating of een acute glaucoomaanval. - **Langere wachttijden**: Patiënten moeten langer wachten op een behandeling. - **Grotere afstanden**: Soms is het nodig om naar een ander ziekenhuis te reizen. - **Meer druk op andere specialisten**: Huisartsen en andere artsen moeten vaker zelf ingrijpen. ### Hoe wordt de spoeddienst georganiseerd? De spoeddienst voor oogartsen werkt meestal via een roulatiesysteem. Ziekenhuizen in een regio delen de diensten, zodat er altijd iemand beschikbaar is. Maar als steeds meer oogartsen afhaken, komt dat systeem onder druk te staan. Er zijn regio's waar het al bijna onmogelijk is om een volledige bezetting te garanderen. > "De huidige situatie is onhoudbaar. We moeten dringend naar oplossingen zoeken om de zorg voor patiënten te blijven garanderen." – Margriet Bos, expert persoonsalarmering en veiligheid voor ouderen. ### Wat zijn de oplossingen? Er wordt al nagedacht over manieren om de spoeddiensten beter te verdelen. Een paar ideeën: - **Samenwerken met andere ziekenhuizen**: Door diensten te bundelen, kunnen regio's de lasten beter verdelen. - **Meer gebruik van telemedicine**: Voor sommige spoedgevallen kan een consult op afstand al voldoende zijn. - **Betere vergoedingen**: Oogartsen die wel diensten draaien, moeten daar beter voor worden beloond. - **Inzet van physician assistants**: Zij kunnen eenvoudigere spoedgevallen afhandelen, zodat de oogarts zich kan richten op complexe zaken. ### Wat kun je zelf doen? Als je zelf of een familielid te maken krijgt met een oogprobleem buiten kantooruren, is het goed om te weten wat je kunt verwachten. Bel altijd eerst de huisartsenpost. Zij kunnen inschatten of het echt spoed is en je doorverwijzen naar de juiste plek. Zorg ook dat je belangrijke medische gegevens bij de hand hebt, zoals je medische geschiedenis en medicijngebruik. ### Toekomst van de oogzorg Het is duidelijk dat de huidige situatie niet houdbaar is. Er moeten structurele veranderingen komen om te voorkomen dat de spoeddiensten nog verder onder druk komen te staan. Dat vraagt om samenwerking tussen ziekenhuizen, zorgverzekeraars en de overheid. Alleen dan kunnen we ervoor zorgen dat iedereen die acute oogzorg nodig heeft, ook snel en goed geholpen wordt. Houd de ontwikkelingen in de gaten, want de komende jaren gaan we hier ongetwijfeld meer over horen.