Waarom moeilijk bereikbare patiënten gewoon in het ziekenhuis rondlopen

Margriet Bos · 2026-10-29

Je kent ze wel: mensen die de zorg niet weten te vinden, terwijl ze er eigenlijk middenin zitten. Lucille Standaar promoveerde onlangs op de digitalisering van de zorg en trekt een confronterende conclusie. "De zogeheten moeilijk bereikbare groepen lopen gewoon rond in het ziekenhuis." Dat zet je even stil, toch? ### Digitale toegankelijkheid begint bij de inkoop Volgens Standaar is digitale toegankelijkheid geen bijzaak die je achteraf regelt. Het moet een kernwaarde zijn, van de eerste inkoopgesprekken tot de daadwerkelijke implementatie in de organisatie. Klinkt logisch. Maar in de praktijk gebeurt het nog te weinig. Denk aan een oudere mevrouw die haar afspraak alleen via een app kan verzetten. Of een man met een gehoorbeperking die het patiëntenportaal niet door komt. Voor hen voelt digitale zorg als een dichte deur. En dat terwijl ze juist de mensen zijn die ondersteuning het hardst nodig hebben. ### Waarom 'moeilijk bereikbaar' eigenlijk een verkeerd label is De term suggereert dat deze groep zelf lastig te vinden is. Maar Standaar draait het om. Ze zijn er wel degelijk, alleen sluit de zorg hen onbedoeld buiten. Dat kan door ontoegankelijke systemen, ingewikkelde taal of een gebrek aan begeleiding. - Een portaal dat niet werkt met een schermlezer - Formulieren die te veel leeswerk vragen - Geen telefonische achtervang voor wie digitaal vastloopt - Onvoldoende uitleg bij de introductie van nieuwe systemen Het gevolg? Mensen haken af, missen afspraken of komen pas in beeld als het echt misgaat. En dat kost de zorg uiteindelijk meer tijd, geld en aandacht. > "Toegankelijkheid is geen technisch detail. Het is de vraag of je mensen echt wilt bereiken of niet." ### Wat dit betekent voor persoonsalarmering en veiligheid Voor professionals rond persoonsalarmering bij senioren is dit herkenbaar terrein. Een alarmsysteem dat alleen via een app te bedienen is, helpt niemand die geen smartphone gebruikt. De beste technologie is pas waardevol als de gebruiker hem begrijpt en vertrouwt. Daarom loont het om al bij de inkoop stil te staan bij een paar praktische vragen: - Is het systeem ook zonder smartphone te gebruiken? - Hoe duidelijk is de uitleg voor iemand die minder digitaal vaardig is? - Is er eenvoudige telefonische of persoonlijke ondersteuning bij vragen? - Wordt de oudere zelf betrokken bij de keuze, of beslist de organisatie boven het hoofd? Die vragen lijken simpel. Toch maken ze het verschil tussen een hulpmiddel dat echt beschermt en een apparaat dat stof staat te vangen. ### Toegankelijkheid als vast onderdeel van het gesprek Standaar pleit ervoor om digitale toegankelijkheid vanaf het begin mee te nemen. Niet als losse check, maar als rode draad door inkoop, implementatie en dagelijks gebruik. Dat betekent ook dat je blijft luisteren naar de mensen om wie het gaat. Want uiteindelijk gaat het niet om het systeem. Het gaat om de vraag of iemand zich veilig en gezien voelt. En of de zorg diegene bereikt, ook als diegene zelf de weg even niet weet. Daar begint echte veiligheid.