Waarom moeilijk bereikbare patiënten gewoon in het ziekenhuis lopen

Margriet Bos · 2026-10-29

Je loopt door een ziekenhuisgang en ergens tussen de wachtkamers en de poli bevindt zich een groep mensen die de zorg steeds minder goed weet te bereiken. Dat klinkt abstract, maar volgens Lucille Standaar is het heel concreet. Zij promoveerde onlangs op de digitalisering van de zorg en trekt een duidelijke conclusie: digitale toegankelijkheid moet van inkoop tot implementatie een kernwaarde zijn. Niet als bijzaak, niet als sluitpost, maar als fundament. ### De groep die je niet meteen ziet Standaar gebruikt een treffende observatie. De zogeheten moeilijk bereikbare groepen lopen gewoon rond in het ziekenhuis. Ze zijn er dus wel. Alleen bereikt de digitale boodschap hen niet, of niet op de manier waarop de zorg dat bedoelt. Denk aan ouderen die moeite hebben met een patiëntenportaal. Mensen met een visuele beperking die een formulier niet kunnen doorlopen. Of iemand die de Nederlandse taal niet volledig beheerst en afhaakt bij een ingewikkelde inlogprocedure. > "De moeilijk bereikbare groepen lopen gewoon rond in het ziekenhuis." — Lucille Standaar Dat is precies waarom persoonsalarmering voor senioren zo'n interessante spiegel is. Een alarmsysteem dat alleen werkt voor de handige app-gebruiker, laat de meest kwetsbare mensen in de kou staan. Dezelfde logica geldt voor digitale zorg in het algemeen. ### Toegankelijkheid begint bij de inkoop Veel organisaties denken bij toegankelijkheid pas aan het einde van een traject. Een systeem wordt aangeschaft, uitgerold en dan blijkt dat een deel van de doelgroep vastloopt. Standaar pleit voor een andere volgorde: denk er vanaf het eerste gesprek over na. - Neem toegankelijkheidseisen mee in de aanbesteding en het inkoopproces. - Test systemen met echte gebruikers, inclusief senioren en mensen met een beperking. - Zorg dat ondersteuning bereikbaar blijft voor wie digitaal niet mee kan. - Maak eenvoud de standaard, niet de uitzondering. Dat klinkt logisch, maar in de praktijk sneeuwt het snel onder. Er is druk op budget, op tijd en op de techniek. Toch is juist hier winst te behalen. Een systeem dat voor de zwakste gebruiker werkt, werkt voor bijna iedereen. ### Wat dit betekent voor persoonsalarmering Voor professionals die zich bezighouden met persoonlijk alarm voor senioren is de boodschap herkenbaar. Een alarm is pas nuttig als de drager het durft en kan gebruiken. Een knop die te klein is, een melding die te snel verdwijnt of een installatie die te veel vraagt van de mantelzorger: het zijn allemaal vormen van ontoegankelijkheid. Goede persoonsalarmering kost geld, maar de rekensom is meestal simpel. Een basispakket met eenvoudige bediening en betrouwbare verbinding zit vaak rond de €25 tot €40 per maand. Dat is een investering in veiligheid, maar ook in vertrouwen. En vertrouwen is precies wat ontbreekt als iemand het systeem niet begrijpt. ### Van implementatie naar gewoonte Digitale toegankelijkheid is geen project met een einddatum. Het is een gewoonte die je stap voor stap opbouwt. Standaar laat zien dat de zorg hier nog veel te winnen heeft. De mensen om wie het gaat, zijn er namelijk al. Ze lopen rond in het ziekenhuis, in de wijk en thuis in de woonkamer. De vraag is niet of we hen kunnen bereiken, maar of we systemen bouwen waarin ze zichzelf terugvinden. Wie dat vanaf de inkoop serieus neemt, voorkomt dat de meest kwetsbare groep opnieuw buiten de deur blijft staan.