Waarom moeilijk bereikbare patiënten gewoon in het ziekenhuis lopen

Margriet Bos · 2026-10-29

Van inkoop tot implementatie zou digitale toegankelijkheid een kernwaarde moeten zijn bij elke zorgorganisatie. Dat stelt Lucille Standaar, die onlangs promoveerde op de digitalisering van de zorg. Haar conclusie is confronterend én hoopvol tegelijk: de zogeheten moeilijk bereikbare groepen lopen gewoon rond in het ziekenhuis. Even bij die zin stilstaan. Moeilijk bereikbaar klinkt alsof het om mensen gaat die ergens ver weg zitten, buiten het zicht van de zorg. Maar niets is minder waar. Ze zitten in de wachtkamer, aan het loket en op de poli. Alleen bereiken we hen niet altijd met onze digitale oplossingen. ### Wie zijn die moeilijk bereikbare groepen eigenlijk? Denk aan ouderen die moeite hebben met een patiëntenportaal. Aan mensen met een visuele beperking voor wie een app onleesbaar is. Of aan iemand die de digitale balie niet snapt en daardoor afhaakt. Het zijn geen uitzonderingen; het is een flink deel van de mensen die dagelijks zorg nodig hebben. Standaar pleit er daarom voor om toegankelijkheid niet pas achteraf te regelen, maar vanaf het allereerste moment mee te nemen. Dus al bij de inkoop van een systeem, niet pas als het al draait en gebruikers vastlopen. ### Toegankelijkheid is geen bijzaak Digitale zorg wordt steeds belangrijker. Afspraken maken, uitslagen inzien, herhaalrecepten aanvragen: het gaat steeds vaker via een scherm. Wie daar niet mee uit de voeten kan, verliest de grip op de eigen zorg. Dat is precies waarom toegankelijkheid geen technisch detail is, maar een kernwaarde. Een paar praktische punten om mee te beginnen: - Betrek eindgebruikers al bij de keuze voor een nieuw systeem, niet pas bij de testfase. - Laat digitale en persoonlijke ondersteuning naast elkaar bestaan; niet iedereen wil of kan alles zelf. - Maak afspraken over toegankelijkheid vast onderdeel van de inkoopcriteria. - Blijf na de implementatie monitoren waar mensen afhaken. > "De moeilijk bereikbare groepen lopen gewoon rond in het ziekenhuis." — Lucille Standaar ### Wat dit betekent voor de praktijk De boodschap van Standaar is eigenlijk heel simpel. We hoeven niet ver te zoeken naar de mensen die we dreigen kwijt te raken. Ze zijn er al. Het enige wat nodig is, is de bereidheid om hen vanaf het begin serieus te nemen. Dat vraagt om een andere houding bij zorgorganisaties. Niet denken in systemen, maar in mensen. Niet vragen wat een tool kan, maar wat een patiënt nodig heeft. Wie dat van meet af aan meeneemt, bouwt zorg die voor iedereen werkt. En dat is uiteindelijk waar het allemaal om draait.