Minder weggooien, meer besparen: zo pakt de zorg het slim aan

Margriet Bos · 2026-10-27

Meer comfort, minder lekkages. Minder fysieke belasting voor medewerkers en lagere inkoopkosten. Klinkt bijna te mooi, toch? Toch blijkt het in de praktijk heel goed mogelijk. Door slimmer te werken, boeken de cure en care winst op vier fronten tegelijk: voor de patiënt, het personeel, de portemonnee én de planeet. “Soms blijkt dat er meer mogelijk is dan we denken”, zegt gynaecoloog Wenche Klerkx. Een uitspraak die blijft hangen. Want hoe vaak doen we iets omdat het altijd zo ging, zonder stil te staan bij wat er eigenlijk beter kan? ### Waar het meestal misgaat In veel zorginstellingen is verspilling een sluipmoordenaar. Niemand kiest er bewust voor, maar het sluipt erin. Denk aan verbandmateriaal dat per stuk wordt weggegooid terwijl het nog prima bruikbaar is. Of aan tiltechnieken die medewerkers onnodig belasten, met uitval en inhuurkrachten als gevolg. De kosten lopen op. De werkdruk stijgt. En ondertussen merkt de patiënt er weinig van, behalve dan dat het comfort te wensen overlaat. Precies daar zit de winst verstopt. ### Slimmer werken begint bij een andere blik Het mooie aan dit verhaal: je hebt geen miljoeneninvestering nodig. Vaak zit de oplossing in kleine keuzes die je samen maakt. Een paar voorbeelden die het verschil maken: - Herbruikbare materialen waar dat veilig kan, in plaats van wegwerp - Tilliften en hulpmiddelen die de fysieke belasting van medewerkers flink verlagen - Betere afstemming tussen afdelingen, zodat voorraden niet onnodig blijven liggen - Incontinentiemateriaal dat precies past bij de behoefte, in plaats van standaardpakketten Dat laatste klinkt misschien klein, maar het telt op. Minder lekkages betekent minder was, minder verschoningen en meer comfort voor de bewoner. En dat merk je direct op de rekening. ### De rekensom die niemand meteen maakt Stel je voor: een verpleeghuis met honderd bewoners. Als je per bewoner per dag één verschoning minder nodig hebt dankzij beter passend materiaal, praat je al snel over duizenden euro's per jaar. Tel daar de besparing op inkoop bij op, en de minder belaste ruggen van je team, en de som wordt interessant. > “Soms blijkt dat er meer mogelijk is dan we denken.” Die woorden van Klerkx vatten het precies samen. De grootste winst zit vaak niet in het duurste apparaat, maar in de vraag: doen we dit nog wel om de juiste reden? ### Van cure naar care, en weer terug Wat dit onderwerp bijzonder maakt, is dat het cure en care verbindt. In het ziekenhuis denk je al snel aan medische apparatuur en hygiëne. In de langdurige zorg draait het meer om comfort en dagelijks gemak. Maar de principes zijn hetzelfde: minder verspillen, beter afstemmen, en de mens centraal zetten. Voor professionals in de persoonsalarmering en ouderenzorg is dat een herkenbaar geluid. Een alarmsysteem dat te vaak afgaat door een slecht passende sensor? Dat kost tijd, geld en ergernis. Een systeem dat precies doet wat het moet doen, bespaart juist op alle fronten. ### Wat je morgen al kunt doen Je hoeft niet te wachten op een groot verbetertraject. Begin klein. Loop een dag mee op de afdeling en kijk waar materiaal ongebruikt blijft liggen. Vraag medewerkers waar zij tegenaan lopen bij tillen en verschonen. Vaak weten zij allang waar de knoppen zitten. En vooral: durf de vraag te stellen. Want zoals Klerkx al zei, er blijkt vaak meer mogelijk dan we denken. Vijf keer minder weggooien begint met één keer kritisch kijken.