Waarom minder gz-psychologen opleiden de ggz-wachttijden alleen maar langer maakt

Margriet Bos · 2026-08-11

De wachttijden in de geestelijke gezondheidszorg (ggz) zijn al jaren een heet hangijzer. Mensen die hulp nodig hebben, wachten soms maanden op een intake of behandeling. En juist nu dreigt er een nieuwe tegenvaller: het kabinet wil fors minder gz-psychologen opleiden dan het Capaciteitsorgaan adviseert. Dat is niet alleen opvallend, het staat volgens deskundigen haaks op de eigen beloften. ### Een besluit dat vragen oproept Minister Mirjam Sterk van Langdurige zorg heeft besloten het aantal opleidingsplaatsen voor gz-psychologen flink te verlagen. Het Capaciteitsorgaan – de onafhankelijke instantie die berekent hoeveel zorgprofessionals Nederland nodig heeft – adviseert juist om meer plaatsen te creëren. Het verschil tussen advies en besluit is groot, en dat heeft directe gevolgen voor de zorg. Anita Wydoodt, bestuursvoorzitter van Parnassia Groep, uit haar zorgen in duidelijke bewoordingen: “Dit is wel een heel bijzonder besluit als je als kabinet zegt de wachttijden in de ggz te willen terugdringen.” Ze wijst erop dat het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA) juist bedoeld is om de zorg toegankelijker te maken. Minder specialisten opleiden past daar niet bij. ### Wat betekent dit voor jou als zorgprofessional? Voor professionals in de ouderenzorg en persoonsalarmering is dit nieuws extra relevant. Veel ouderen kampen met psychische klachten, variërend van eenzaamheid tot depressie of angststoornissen. Zij zijn vaak aangewezen op de ggz, maar juist deze groep kan niet eindeloos wachten. - **Langere wachtlijsten:** Minder gz-psychologen betekent minder behandelcapaciteit. De wachttijden kunnen daardoor verder oplopen. - **Meer druk op eerstelijnszorg:** Huisartsen en praktijkondersteuners vangen de piek op, maar zij hebben ook hun grenzen. - **Grotere vraag naar alternatieve ondersteuning:** Denk aan preventieve zorg, begeleiding en technologie zoals persoonlijke alarmsystemen die veiligheid en rust bieden. ### De kern van het probleem Het Capaciteitsorgaan baseert zijn advies op zorgvuldige analyses van de zorgvraag. Waarom het kabinet daarvan afwijkt, is niet helemaal duidelijk. Het roept in ieder geval vragen op over de prioriteiten. Wil je wachttijden terugdringen, dan investeer je in opleidingen. Wil je bezuinigen, dan doe je het tegenovergestelde. Wydoodt benadrukt dat dit besluit niet alleen gevolgen heeft voor de ggz zelf, maar voor de hele zorgketen. Mensen die niet tijdig geholpen worden, krijgen vaak zwaardere zorg later. Dat is duurder voor de maatschappij en bovenal mensonwaardig voor de patiënt. ### Wat kun je zelf doen? Als professional in de ouderenzorg kun je niet wachten tot de politiek het oplost. Gelukkig zijn er stappen die je nú kunt zetten om cliënten beter te ondersteunen: - **Signaleer vroegtijdig:** Hoe eerder je psychische klachten herkent, hoe beter de uitkomst. Besteed aandacht aan veranderingen in gedrag of stemming. - **Verwijs gericht:** Weet welke zorgaanbieders in jouw regio korte lijnen hebben. Soms is een gespecialiseerde praktijk sneller dan een algemene instelling. - **Zet technologie slim in:** Een persoonlijk alarm kan ouderen een gevoel van veiligheid geven, waardoor ze langer zelfstandig blijven en minder snel een beroep doen op zware zorg. ### De toekomst van de ggz Het is nog niet te laat om dit besluit aan te vechten. Zorgorganisaties, beroepsverenigingen en professionals kunnen hun stem laten horen. Het Capaciteitsorgaan heeft een duidelijk advies gegeven; het zou zonde zijn als dat in de la verdwijnt. De komende maanden zullen uitwijzen of het kabinet terugkomt op dit besluit. Voor nu is het belangrijk dat we met elkaar in gesprek blijven. Want één ding is zeker: de vraag naar psychische hulp neemt alleen maar toe, en daar hebben we iedere goed opgeleide professional hard bij nodig. Heb jij te maken met lange wachttijden in jouw regio? Deel je ervaringen en help mee om dit probleem op de kaart te zetten. Alleen samen kunnen we de zorg toegankelijk houden voor iedereen die het nodig heeft.