Waarom het schrappen van gz-psychologen-opleidingen de ggz hard kan raken
Margriet Bos ยท
Luister naar dit artikel~4 min

Minister Sterk wil minder gz-psychologen opleiden dan geadviseerd. Parnassia Groep noemt dit strijdig met het AZWA. Wat betekent dit voor de wachttijden in de ggz?
De Nederlandse ggz staat al jaren onder druk. Wachttijden lopen op, mensen staan maanden op de lijst voor een intake, en intussen lijkt de politiek vooral bezig met cijfers en akkoorden. Maar wat betekent zo'n akkoord nu echt als de uitvoering ervan haaks staat op de praktijk?
### Een besluit dat vragen oproept
Minister Mirjam Sterk van Langdurige zorg heeft besloten om fors minder gz-psychologen op te leiden dan het Capaciteitsorgaan adviseert. Dat is opvallend, zeker omdat het kabinet zelf zegt de wachttijden in de geestelijke gezondheidszorg te willen terugdringen.
Anita Wydoodt, bestuursvoorzitter van Parnassia Groep, is er duidelijk over: "Dit is wel een heel bijzonder besluit als je als kabinet zegt de wachttijden in de ggz te willen terugdringen." Ze verwijst daarbij naar het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA), dat juist bedoeld is om de zorg toegankelijk en betaalbaar te houden.
### Wat is het AZWA ook alweer?
Het AZWA is een afspraak tussen het kabinet, zorgaanbieders, verzekeraars en gemeenten. Het doel? De zorg voor ouderen en mensen met een langdurige zorgvraag verbeteren, zonder dat de kosten uit de pan rijzen. Daarbij hoort ook voldoende personeel, en dus voldoende opleidingsplekken.
Als je als overheid zo'n akkoord ondertekent, mag je verwachten dat er ook naar gehandeld wordt. Maar met dit besluit lijkt het tegenovergestelde te gebeuren. Minder opleidingsplaatsen betekent straks minder gz-psychologen, en dat terwijl de vraag naar psychische hulp alleen maar toeneemt.
### De gevolgen voor de praktijk
Wat betekent dit concreet voor jou als professional in de ouderenzorg of de ggz? Een paar dingen om in gedachten te houden:
- **Langere wachtlijsten** โ Minder instroom van nieuwe gz-psychologen betekent dat bestaande teams overbelast raken.
- **Meer druk op bestaande medewerkers** โ Zij moeten de gaten opvangen, met alle risico's op uitval van dien.
- **Minder gespecialiseerde zorg** โ Vooral ouderen met complexe problematiek hebben baat bij een gz-psycholoog die weet wat er speelt.
Het is een vicieuze cirkel. Hoe minder mensen er instromen, hoe groter de druk op de mensen die er al werken. En die druk leidt weer tot ziekteverzuim en vroegtijdige uitstroom.
### Waarom dit ook ouderen raakt
Misschien denk je: dit gaat over de ggz, wat heeft dat met ouderen te maken? Meer dan je zou denken. Steeds meer ouderen kampen met depressies, angststoornissen of beginnende dementie. Zij hebben vaak baat bij een gz-psycholoog die hen kan begeleiden, thuis of in een zorginstelling.
Zonder voldoende opgeleide psychologen blijft die zorg achterwege. En dat terwijl we als samenleving juist inzetten op langer thuis wonen en zelfredzaamheid. Dat kan alleen als er voldoende professionele ondersteuning beschikbaar is.
### Een oproep aan de politiek
Wydoodt is niet de enige die zich zorgen maakt. Ook brancheorganisaties en zorgopleidingen hebben hun twijfels geuit. De vraag is nu: gaat de minister haar besluit heroverwegen? Of blijft het bij mooie woorden en papieren akkoorden?
Voor nu is het belangrijk dat professionals hun stem laten horen. Want dit gaat niet alleen over cijfers of budgetten. Het gaat over mensen die wachten op hulp, en over de kwaliteit van zorg die we met z'n allen willen bieden.
### Wat kun jij doen?
Als je in de zorg werkt, kun je het onderwerp aankaarten bij je leidinggevende of via je beroepsvereniging. Deel wat je in de praktijk ziet. Want achter elk besluit in Den Haag schuilt een werkelijkheid die vaak heel anders is dan de politieke werkelijkheid.
Dit artikel is geschreven vanuit de overtuiging dat goede zorg begint bij goede opleidingen. En dat we samen moeten blijven wijzen op de gevolgen van beleid, ook als het lastig ligt. Want de zorg verdient beter dan een akkoord dat niet wordt nageleefd.