Waarom minder gz-psychologen opleiden de ggz juist duurder maakt

Margriet Bos · 2026-08-11

Het besluit van minister Mirjam Sterk van Langdurige zorg om fors minder gz-psychologen op te leiden dan het Capaciteitsorgaan adviseert, zorgt voor beroering in de zorgsector. Anita Wydoodt, bestuursvoorzitter van Parnassia Groep, laat er geen twijfel over bestaan: dit besluit staat haaks op de eigen ambities van het kabinet. Het is een ontwikkeling die niet alleen psychologen raakt, maar ook jou als professional in de ouderenzorg en persoonsalarmering. ### Een besluit dat vragen oproept Het Capaciteitsorgaan is het onafhankelijke adviesorgaan dat berekent hoeveel zorgprofessionals Nederland de komende jaren nodig heeft. Hun advies is gebaseerd op uitgebreide analyses van zorgvraag, vergrijzing en uitstroom. Als de minister daar fors van afwijkt, roept dat direct vragen op. Waarom investeren we niet in de zorg die we straks keihard nodig hebben? Wydoodt verwoordt het treffend: "Dit is wel een heel bijzonder besluit als je als kabinet zegt de wachttijden in de ggz te willen terugdringen." Het kabinet belooft kortere wachtlijsten, maar snijdt tegelijkertijd in de opleidingscapaciteit. Dat is tegenstrijdig, en dat voel je ook in de praktijk. ### De impact op de ouderenzorg Misschien denk je nu: wat heeft dit met persoonsalarmering te maken? Meer dan je zou vermoeden. Ouderen met psychische klachten, eenzaamheid of beginnende dementie hebben baat bij snelle, laagdrempelige zorg. Als de ggz verstopt raakt, komt die zorg steeds later op gang. - Langer wachten op een intake betekent meer acute crises - Meer crisissituaties betekenen meer druk op de eerstelijnszorg - Meer druk betekent minder tijd voor preventie en begeleiding - Minder preventie betekent uiteindelijk hogere zorgkosten Het is een vicieuze cirkel waar vooral kwetsbare ouderen de dupe van worden. Juist zij hebben vaak meerdere zorgvragen tegelijk en zijn afhankelijk van een goed functionerend systeem. ### Wat betekent dit voor de praktijk? Voor jou als professional betekent dit concreet dat je vaker te maken krijgt met cliënten die langer moeten wachten op psychologische hulp. Je ziet vaker cliënten met toenemende angst, depressieve klachten of verwardheid, zonder dat er tijdig een specialist beschikbaar is. Het is dan ook niet verwonderlijk dat steeds meer zorgorganisaties hun eigen opleidingstrajecten opzetten. Ze willen niet afhankelijk zijn van landelijke besluiten die de zorgkwaliteit onder druk zetten. Investeren in eigen mensen is vaak sneller en effectiever dan wachten op politieke hersteloperaties. ### Een pleidooi voor realisme Wydoodt's kritiek is geen loos protest. Ze wijst op een fundamenteel spanningsveld tussen politieke ambities en de dagelijkse realiteit in de zorg. Aan de ene kant wil het kabinet de wachttijden terugdringen, aan de andere kant worden de middelen daarvoor beperkt. Dat is geen houdbare situatie. Zeker niet in een tijd waarin de zorgvraag blijft groeien en de vergrijzing zich in hoog tempo doorzet. Elke euro die we nu besparen op opleidingen, betalen we later dubbel en dwars terug aan duurdere zorg en langere wachtlijsten. ### Wat kun jij doen? Als professional in de ouderenzorg kun je het verschil maken door tijdig signalen te herkennen en door te verwijzen. Blijf alert op veranderingen in gedrag, stemming of zelfredzaamheid bij je cliënten. Een persoonlijk alarm kan een belangrijke rol spelen bij het bieden van een veilig gevoel, maar het is geen vervanging voor professionele psychologische ondersteuning. Deel je ervaringen met beleidsmakers en beroepsverenigingen. Laat zien wat de gevolgen zijn van dit besluit in de praktijk. Want uiteindelijk gaat het niet om cijfers of adviezen, maar om mensen die zorg nodig hebben en de professionals die hen daarbij willen helpen. Het besluit van minister Sterk is nog niet in beton gegoten. Er is ruimte voor heroverweging, mits de sector luid genoeg spreekt. En dat is precies wat Wydoodt doet: namens duizenden zorgprofessionals die weten dat opleiden geen kostenpost is, maar een investering in de toekomst van onze zorg.