Menzis en zorgfraude: waarom de Wet Bibob nu echt nodig is

Margriet Bos · 2026-08-14

Zorgfraude is een probleem dat ons allemaal raakt, of we nu zorg nodig hebben of niet. Het kost de maatschappij jaarlijks miljarden, en het geld dat verloren gaat, kan niet worden besteed aan de zorg die mensen écht nodig hebben. Recentelijk kwam Zorgkantoor Menzis in het nieuws omdat zij voorop willen lopen in de aanpak van deze fraude. Maar hoe pak je dat goed aan? En waarom is de Wet Bibob daarbij zo belangrijk? ## Wat is de Wet Bibob eigenlijk? De Wet Bevordering Integriteitsbeoordelingen door het Openbaar Bestuur, kortweg Wet Bibob, is een instrument dat overheden kunnen inzetten om te voorkomen dat ze onbedoeld criminele activiteiten faciliteren. Denk aan subsidies, vergunningen of opdrachten die terechtkomen bij partijen met verkeerde bedoelingen. De wet maakt het mogelijk om de achtergrond van een aanvrager grondig te screenen. In de zorgsector kan dit betekenen dat zorgaanbieders worden gecontroleerd op hun financiële handel en wandel voordat ze een contract krijgen. Dat klinkt logisch, toch? Maar op dit moment mag Menzis de Wet Bibob niet altijd inzetten. En dat terwijl de signalen van fraude soms overduidelijk zijn. ## De poll-uitslag: een duidelijke boodschap Uit een poll van Zorgvisie blijkt dat een ruime meerderheid van de lezers vindt dat Menzis de Wet Bibob moet kunnen gebruiken om zorgfraude aan te pakken. Het is een duidelijk signaal aan de politiek: regel dit snel en juridisch waterdicht. Want zonder deze wet in de gereedschapskist blijft het dweilen met de kraan open. ### Waarom zorgfraude zo moeilijk aan te pakken is Zorgfraude is niet altijd een kwestie van een paar rotte appels. Soms zit het dieper verweven in de structuur van zorgorganisaties. Denk aan: - Valse declaraties voor zorg die nooit is verleend - Onduidelijke constructies met onderaannemers - Het opzettelijk verkeerd registreren van cliënten Die praktijken zijn lastig te ontdekken, zeker als je als zorgkantoor afhankelijk bent van de gegevens die de zorgaanbieder zelf aanlevert. Met de Wet Bibob zou Menzis eerder in het proces kunnen ingrijpen, nog voordat er schade is ontstaan. ### Wat betekent dit voor zorgaanbieders? Eerlijke zorgaanbieders hoeven zich geen zorgen te maken. Sterker nog, zij hebben juist baat bij een gelijk speelveld. Want nu worden zij geconfronteerd met oneerlijke concurrentie van partijen die de regels aan hun laars lappen. Als de Wet Bibob wordt ingezet, worden die partijen sneller geweerd. Natuurlijk moeten er waarborgen zijn. De wet mag geen heksenjacht worden. Maar met de juiste juridische kaders kan het een krachtig middel zijn om de zorg integer te houden. ## De politiek aan zet De uitslag van de poll is duidelijk, maar de politiek moet nu doorpakken. Het juridisch regelen van de inzet van de Wet Bibob voor zorgkantoren is geen rocket science, maar het vergt wel daadkracht. Er ligt een kans om een vuist te maken tegen fraudeurs en tegelijkertijd het vertrouwen in de zorg te herstellen. ### Wat kan jij doen? Heb je een vermoeden van zorgfraude? Meld het dan bij het meldpunt van de zorgverzekeraar of bij de Inspectie. Ieder signaal helpt om misbruik tegen te gaan. En blijf kritisch, ook als het gaat om de zorg voor jou of je naasten. De conclusie is simpel: Menzis heeft een goede stap gezet door het onderwerp op de kaart te zetten. Nu is het tijd voor actie. De zorg verdient het om eerlijk en transparant te zijn, en de Wet Bibob kan daaraan bijdragen. Laten we hopen dat de politiek snel handelt, zodat zorgfraude écht wordt aangepakt en het geld daar terechtkomt waar het hoort: bij de mensen die zorg nodig hebben.