Menzis teruggefloten: wat betekent dit voor de zorg?

Margriet Bos · 2026-08-10

De rechtbank heeft Menzis op de vingers getikt. De zorgverzekeraar gebruikte de anti-fraude wet Bibob in de langdurige zorg, maar daar ging de rechter niet mee akkoord. Het roept een belangrijke vraag op: ging Menzis te ver in de strijd tegen fraude? Zeker, fraude aanpakken is belangrijk. Niemand wil dat zorgbudgetten worden misbruikt. Maar er is een dunne lijn tussen controleren en doorslaan. En die lijn heeft Menzis volgens de rechter dus overschreden. ### Wat is de Bibob-wet precies? De Wet Bevordering Integriteitsbeoordelingen door het Openbaar Bestuur (Bibob) is oorspronkelijk bedoeld om de overheid te beschermen tegen criminele invloeden. Denk aan vergunningen voor horeca of de bouw. Het is een stevig middel waarmee je kunt screenen of iemand geen strafbare feiten op zijn kerfstok heeft. Maar nu paste Menzis deze wet dus toe in de zorg. Dat is opvallend, want de Bibob is niet zomaar voor elke sector bedoeld. De rechter oordeelde dat de zorgverzekeraar hier te ver in ging. En dat heeft gevolgen, niet alleen voor Menzis, maar voor de hele zorgsector. ### Waarom koos Menzis voor deze aanpak? Menzis wilde kennelijk grondig te werk gaan. In de langdurige zorg gaat veel geld om. En helaas zijn er ook partijen die misbruik maken van kwetsbare ouderen. Het is dus begrijpelijk dat een verzekeraar streng wil controleren. Maar er is een keerzijde. Zorgaanbieders die niets verkeerd doen, kunnen onterecht onder een vergrootglas komen te liggen. Dat zorgt voor wantrouwen en extra administratieve lasten. Terwijl juist die aanbieders hard nodig zijn om goede zorg te leveren. ### De uitspraak van de rechter De rechter was duidelijk: de Bibob is niet bedoeld voor deze situatie. Menzis moet nu op zoek naar andere manieren om fraude tegen te gaan. Dat betekent niet dat fraudeurs vrij spel krijgen. Het betekent wel dat er zorgvuldiger gekeken moet worden naar welke middelen passend zijn. Het is een belangrijke uitspraak, want het zet de discussie op scherp. Hoe pak je fraude aan zonder dat je zorgaanbieders wegjaagt? En hoe zorg je ervoor dat ouderen de zorg krijgen die ze verdienen? ### Wat betekent dit voor zorgaanbieders? Voor zorgaanbieders is dit goede nieuws. Ze worden niet langer geconfronteerd met een zwaar middel dat niet voor hun sector bedoeld is. Maar het betekent ook dat ze zelf verantwoordelijkheid moeten nemen. Transparantie en integriteit blijven essentieel. - Zorg dat je administratie op orde is - Wees transparant over je werkwijze - Werk samen met verzekeraars in plaats van tegen ze ### En voor ouderen? Voor ouderen en hun naasten is de boodschap geruststellend. De zorg wordt niet minder veilig. Integendeel, de focus ligt weer op de zorg zelf in plaats van op controle. Natuurlijk blijft het belangrijk om alert te zijn op signalen van misbruik. Maar dat kan ook op een zorgvuldige manier. ### De balans tussen controle en vertrouwen Het blijft een lastige puzzel. Aan de ene kant wil je als samenleving dat er geen misbruik wordt gemaakt van zorgbudgetten. Aan de andere kant wil je dat zorgverleners zich gewaardeerd voelen en niet constant onder verdenking staan. De uitspraak in de zaak tegen Menzis is een reminder dat we zorgvuldig moeten omgaan met onze controlemiddelen. Het gaat erom dat we de juiste balans vinden. En dat is precies waar de zorgsector de komende tijd mee aan de slag moet. Hoe denk jij hierover? Is het terecht dat de rechter Menzis terugfloot, of had de verzekeraar juist een punt? Deel je mening en laten we het gesprek voortzetten.