Mantelzorgers trekken aan de bel: dit is waarom het zo zwaar is

Margriet Bos · 2026-11-12

Wat maakt mantelzorg nu echt zo zwaar? Het is niet zozeer hoeveel zorg iemand geeft, maar vooral hoeveel ruimte het een mantelzorger laat. Die ruimte om even op adem te komen, om jezelf te zijn, om niet constant 'aan' te staan. En dat is precies waar mantelzorgers in Den Haag aan de bel trekken. ### De echte last van mantelzorg Mantelzorg wordt vaak afgemeten aan uren. Hoeveel uur per week zorg je voor je vader, je moeder, je partner? Maar de zwaarte zit hem niet in die uren. Het zit hem in de continue alertheid. Het gevoel dat je er altijd moet zijn. Dat je telefoon nooit uit kan, dat je plannen altijd onder voorbehoud zijn. Die mentale last vreet energie, ook als je even niet aan het zorgen bent. Neem nou iemand die elke dag bij zijn moeder langsgaat. Op papier is dat een uur of twee. Maar de gedachte aan haar, de zorg dat ze valt, de twijfel of ze haar medicijnen wel heeft ingenomen – dat gaat de hele dag door. Die ruimte om gewoon eens niets aan iemand te hoeven denken, die is er niet. En dat is wat mantelzorgers sloopt. ### Waarom Den Haag moet luisteren In Den Haag wordt veel gesproken over mantelzorg. Over hoe we de zorg toekomstbestendig maken, over hoe we mensen langer thuis laten wonen. Maar al die plannen gaan ervan uit dat er wel iemand is die de zorg op zich neemt. En die iemand – dat is vaak een mantelzorger die al overbelast is. Daarom trekken mantelzorgers nu aan de bel. Ze willen dat er geluisterd wordt naar wat zij nodig hebben, niet alleen naar wat de overheid nodig heeft. > “Ik zorg met liefde voor mijn moeder, maar ik wil ook gewoon mijn eigen leven kunnen leiden. Dat betekent niet dat ik haar in de steek laat, maar wel dat er ruimte moet zijn voor adem.” – een mantelzorger uit Utrecht. Die ruimte kan op verschillende manieren worden gecreëerd. Respijtzorg bijvoorbeeld, waarbij iemand anders tijdelijk de zorg overneemt. Of betere financiële ondersteuning, zodat mantelzorgers niet ook nog eens in de problemen komen. Maar het begint allemaal met erkenning. Erkenning dat mantelzorg meer is dan een taak die je er even bij doet. ### Wat kunnen professionals doen? Als professional in de zorg voor senioren zie je dagelijks de impact van mantelzorg. Je ziet de uitgeputte dochter, de bezorgde echtgenoot, de zoon die worstelt met zijn rol. Wat kun je doen? - **Signaleer overbelasting vroegtijdig.** Vraag niet alleen naar de zorgvraag van de senior, maar ook naar hoe het met de mantelzorger gaat. Gebruik instrumenten zoals de Zorgbelastingmeter om objectief te meten. - **Bied concrete hulpmiddelen aan.** Denk aan een persoonlijk alarmsysteem voor de senior, zodat de mantelzorger niet constant hoeft te checken of alles goed gaat. Zo’n alarm geeft vrijheid voor beiden. - **Verwijs door naar ondersteuning.** Er zijn veel regelingen en organisaties die mantelzorgers kunnen ontlasten, zoals Steunpunten Mantelzorg. Zorg dat je die kent en ze actief aanbiedt. ### Technologie als bondgenoot Een persoonlijk alarm voor senioren kan een wereld van verschil maken. Niet alleen voor de senior zelf, maar juist ook voor de mantelzorger. Met een persoonsalarmering kan de senior bij een noodsituatie direct hulp inschakelen, zonder dat de mantelzorger eraan te pas hoeft te komen. Dat betekent niet dat de mantelzorger geen zorg meer geeft, maar wel dat de continue alertheid minder wordt. De mantelzorger weet: als er iets is, dan wordt er hulp gezocht. Dat geeft rust. Natuurlijk is een alarm geen vervanging voor menselijk contact. Maar het kan wel die broodnodige ruimte creëren. Ruimte om even niet aan de zorg te denken. Ruimte om zelf op adem te komen. En dat is precies wat mantelzorgers in Den Haag vragen. ### Tot slot Mantelzorgers trekken aan de bel. Ze vragen om ruimte, om erkenning, om ondersteuning. Laten we als professionals luisteren. Niet alleen in Den Haag, maar in elke spreekkamer, elk gesprek, elke keer dat we een mantelzorger tegenkomen. Want achter elke senior die zorg nodig heeft, staat vaak een mantelzorger die ook zorg nodig heeft. En die verdient het om gehoord te worden.