Mantelzorgers Die Het Samen Regelen: Zo Werkt Het Mantelhof
Margriet Bos ยท
Luister naar dit artikel~4 min

Marente draait bij Mantelhof de rollen om: de zorg volgt de familie, niet andersom. Dat levert een hechte gemeenschap op, maar roept ook weerstand op. Wat kunnen professionals hiervan leren?
Bij woonconcept Mantelhof draait Marente de rollen om. Niet de familie wordt betrokken door de zorg, maar de zorg door familie. Dat klinkt simpel, maar het verandert alles aan hoe een woonzorglocatie functioneert. Bestuurder Heidi van den Brink en locatiemanager Jolanda van Honk vertellen openhartig over de aanpak, de successen en de weerstand die het oproept.
### De zorg volgt de familie, niet andersom
Normaal gesproken is het de zorginstelling die bepaalt hoe het leven van een bewoner eruitziet. De familie wordt uitgenodigd om mee te doen binnen de kaders die de organisatie heeft opgesteld. Bij Mantelhof is dat precies omgedraaid.
Mantelzorgers krijgen de ruimte om zelf het ritme, de gewoontes en de dagindeling te bepalen. De professionele zorg sluit daarop aan. Dat betekent niet dat er geen zorg is. Het betekent dat de zorg zich voegt naar wat een familie belangrijk vindt.
Volgens Van den Brink leidt dat tot iets bijzonders: een hechte gemeenschap. Mensen kennen elkaar, helpen elkaar en voelen zich verantwoordelijk voor de sfeer in huis. En dat heeft nog een prettige bijkomstigheid.
### Minder personele inzet, meer betrokkenheid
Doordat mantelzorgers een grotere rol spelen, is er minder personele inzet nodig. Dat is geen bezuinigingstruc, benadrukt Van Honk. Het is een bewuste keuze om de kennis en liefde van families serieus te nemen.
Toch kleeft er ook een keerzijde aan. Niet iedereen is enthousiast. Sommige zorgprofessionals vinden het lastig om los te laten. En niet elke familie wil of kan zo'n actieve rol spelen.
> "Je vraagt iets van mensen wat ze niet altijd gewend zijn. Dat roept weerstand op, en dat is logisch." โ Heidi van den Brink
Die weerstand is volgens de bestuurder geen reden om de aanpak te verlaten. Het is een signaal dat je in gesprek moet blijven. Met families, met medewerkers en met elkaar.
### Wat je hiervan kunt leren als professional
Voor wie werkt met persoonsalarmering en veiligheid voor ouderen is Mantelhof interessant om een andere reden. De aanpak laat zien hoe belangrijk het is om na te denken over wie de regie heeft.
Een paar lessen die je direct kunt toepassen:
- **Begin bij de familie.** Vraag wat zij belangrijk vinden voordat je een oplossing aandraagt.
- **Durf los te laten.** Professionals hoeven niet alles zelf te doen om goede zorg te leveren.
- **Blijf in gesprek bij weerstand.** Weerstand is informatie, geen blokkade.
- **Denk na over veiligheid als gedeelde verantwoordelijkheid.** Een alarmsysteem werkt beter als de familie snapt waarom het er is.
Dat laatste punt is misschien wel het meest praktisch. Persoonsalarmering wordt vaak gezien als een technisch hulpmiddel. Maar het is net zo goed een afspraak tussen mensen. Wie zorgt er voor de melding? Wie komt er langs? En wie houdt contact als er iets misgaat?
### Een gemeenschap die zelf nadenkt
Wat Mantelhof uiteindelijk laat zien, is dat zorg niet alleen van bovenaf komt. Het kan ook van binnenuit groeien. Als je families de ruimte geeft, ontstaat er iets wat geen enkel protocol kan voorschrijven: een gemeenschap die zelf nadenkt over wat goed is.
Natuurlijk gaat dat niet vanzelf. Het vraagt geduld, duidelijke afspraken en de bereidheid om fouten toe te geven. Maar de ervaring bij Marente bewijst dat het kan. En dat is stof tot nadenken voor iedereen die met ouderen en veiligheid werkt.