Leegstand in verpleegzorg groeit verder

Margriet Bos · 2026-06-04

Waar lang werd gedacht dat er bijgebouwd moest worden voor de verpleegzorg bij ouderen, ontstaat er op steeds meer plekken in het land leegstand. Rekenmodellen van het VGZ zorgkantoor laten zien dat die leegstand niet zomaar zal verdwijnen. Dit is een opvallende trend die vragen oproept over de toekomst van ouderenzorg in Nederland. ### Waarom groeit de leegstand? Het idee dat we meer verpleeghuizen nodig hebben, is diepgeworteld. Maar de realiteit is anders. Steeds meer ouderen kiezen ervoor om langer thuis te wonen. Dat komt door betere thuiszorg, maar ook door persoonlijke voorkeuren. Mensen willen hun vertrouwde omgeving niet verlaten. En dat heeft gevolgen. De cijfers van VGZ zijn duidelijk: de leegstand in verpleegzorglocaties neemt toe. En het gaat niet om een tijdelijke dip. De modellen voorspellen dat deze trend doorzet. Dat betekent dat zorgorganisaties moeten nadenken over een andere aanpak.  ### Wat betekent dit voor ouderen? Voor ouderen die thuis wonen, is het belangrijk om veilig en zelfstandig te blijven. Persoonlijke alarmsystemen kunnen daarbij helpen. Ze geven een gevoel van zekerheid, zowel voor de oudere als voor de familie. Maar het is niet de enige oplossing. - **Thuiszorg wordt steeds belangrijker.** Mensen krijgen vaker bezoek van een verpleegkundige of verzorgende. - **Technologie speelt een grote rol.** Denk aan sensoren, camera's en alarmsystemen die direct hulp inschakelen. - **Sociale netwerken zijn cruciaal.** Buren, vrienden en familie vangen veel op. De leegstand in verpleegzorg laat zien dat de zorgvraag verandert. Ouderen willen niet per se een plek in een instelling, maar wel goede ondersteuning thuis. ### Hoe kunnen zorgorganisaties inspelen op deze trend? Zorgorganisaties moeten flexibeler worden. In plaats van grote gebouwen neer te zetten, kunnen ze investeren in thuiszorg en technologie. Ook samenwerking met lokale initiatieven is belangrijk. > "De toekomst van ouderenzorg ligt niet in stenen, maar in maatwerk en nabijheid." Daarnaast is het verstandig om bestaande locaties om te bouwen. Bijvoorbeeld tot woon-zorgcomplexen waar ouderen zelfstandig wonen met zorg op afroep. Dat sluit beter aan bij wat mensen echt willen. ### Wat kun je zelf doen? Als je zelf of een familielid ouder wordt, is het goed om na te denken over de toekomst. Blijf thuis wonen zolang het kan, maar zorg voor de juiste ondersteuning. Een persoonlijk alarm is een eenvoudige stap. Maar kijk ook naar andere hulpmiddelen. - **Valpreventie:** Zorg voor een veilige woning met goede verlichting en steunpunten. - **Sociale contacten:** Blijf actief in de buurt of via activiteitencentra. - **Zorgplan:** Maak afspraken met familie en thuiszorg over wat er nodig is. De leegstand in verpleegzorg is een signaal dat de zorg verandert. Het is geen crisis, maar een kans om anders te denken. Thuis wonen met de juiste ondersteuning is voor veel ouderen de beste optie. En dat vraagt om creatieve oplossingen van iedereen. ### Conclusie De cijfers van VGZ liegen er niet om: verpleegzorglocaties staan steeds vaker leeg. Dat komt doordat ouderen langer thuis blijven. Voor zorgorganisaties is het tijd om te innoveren. En voor ouderen zelf is het belangrijk om tijdig na te denken over veiligheid en ondersteuning thuis. Een persoonlijk alarm kan een klein maar belangrijk onderdeel zijn van die puzzel.