Kritische blik op de zorg: boekrecensie Hoe gezond is het ziekenhuis

Margriet Bos · 2026-06-15

In deze boekenrubriek duiken we in een boek dat je aan het denken zet. Onze redacteur bespreekt "Hoe gezond is het ziekenhuis eigenlijk?" van oncoloog Schelto Kruijff. Dit is geen standaard medisch boek, maar een confronterende spiegel voor de zorg. ### Waarom dit boek er toe doet Kruijff stelt simpele maar indringende vragen. Doen we niet te veel? En waarom? Als ervaren oncoloog ziet hij dagelijks hoe patiënten onnodige behandelingen ondergaan. Denk aan scans die geen verschil maken of operaties die niet nodig zijn. Het bespaart geen levens, maar kost wel tijd, geld en energie. Het boek is niet alleen voor dokters. Ook als je zelf met zorg te maken hebt, raakt het je. Want wie bepaalt eigenlijk wat goede zorg is? En hoe weten we of we niet te ver gaan?  ### Overbehandeling: een groeiend probleem Een van de kernpunten is overdiagnostiek. Patiënten krijgen steeds vaker uitgebreide onderzoeken, terwijl de kans klein is dat het iets oplevert. Kruijff waarschuwt: meer is niet altijd beter. Soms is minder juist de juiste keuze. - Onnodige scans leiden tot valse alarmen - Overbehandeling kost de maatschappij miljoenen euro's per jaar - Patiënten ervaren onnodige stress en bijwerkingen ### Een spiegel voor de beroepsgroep Het bijzondere aan dit boek is dat Kruijff zijn eigen collega's aanspreekt. Hij is niet bang om kritisch te zijn op de medische wereld. Artsen moeten durven zeggen: "We weten het niet" of "Dit onderzoek heeft geen zin." Dat is niet zwak, maar juist sterk. > "De beste dokter is degene die durft te twijfelen." - Schelto Kruijff ### Wat kun jij ermee? Voor zorgprofessionals is dit boek een must-read. Het helpt je om kritisch te blijven naar je eigen werk. Voor patiënten biedt het inzicht. Je leert betere vragen te stellen aan je arts. Bijvoorbeeld: "Is deze behandeling echt nodig?" of "Wat gebeurt er als we niets doen?" ### Praktische tips uit het boek Kruijff geeft geen pasklare antwoorden, maar wel handvatten: - Vraag altijd naar alternatieven - Wees niet bang voor een second opinion - Durf te kiezen voor minder zorg ### Conclusie "Hoe gezond is het ziekenhuis eigenlijk?" is een verfrissend en eerlijk boek. Het zet je aan het denken zonder belerend te zijn. Of je nu in de zorg werkt of niet, het verandert hoe je naar medische behandelingen kijkt. Een aanrader voor iedereen die kritisch wil nadenken over gezondheid.