Jan Kremer: passende zorg is geen bezuinigingstruc

Margriet Bos · 2026-04-24

Jan Kremer, de speciaal gezant passende zorg van het ministerie van VWS, heeft een duidelijke boodschap: gebruik passende zorg niet als een bezuinigingsstrategie. In zijn afscheidsrede op 24 april als hoogleraar zorg & samenleving aan het Radboudumc waarschuwde hij dat wie dat wel doet, de kracht ervan ondermijnt. Het is een oproep die ons allemaal raakt, of je nu een zorgprofessional bent of iemand die zelf zorg nodig heeft. ### Wat is passende zorg eigenlijk? Passende zorg draait om de juiste zorg op de juiste plek, op het juiste moment. Het gaat niet om bezuinigen, maar om slimmer omgaan met onze middelen. Denk aan een oudere die thuis begeleiding krijgt in plaats van naar een dure instelling te gaan. Of aan een arts die een simpel telefoontje pleegt in plaats van een duur bezoek. Het idee is simpel: zorg die past bij wat iemand echt nodig heeft. Maar Kremer ziet een gevaar. Als we passende zorg alleen maar zien als een manier om geld te besparen, verliezen we het echte doel uit het oog. Zorg moet menselijk blijven, niet alleen efficiënt. Het gaat om het verbeteren van de kwaliteit van leven, niet om het drukken van kosten.  ### De valkuil van bezuinigingen Stel je voor: een gemeente besluit dat ouderen alleen nog thuiszorg krijgen als ze echt niet meer zelfstandig kunnen wonen. Dat klinkt misschien logisch, maar het kan leiden tot eenzaamheid en meer ziekenhuisopnames. Kremer waarschuwt dat dit precies is wat er gebeurt als passende zorg wordt misbruikt. Het resultaat? Meer druk op het systeem en minder tevredenheid bij de mensen die het nodig hebben. - Passende zorg is geen trucje om te bezuinigen. - Het is een manier om zorg beter te maken. - We moeten oppassen dat we niet te veel focussen op geld. ### Wat kunnen we doen? Kremer roept op tot een andere manier van denken. In plaats van te vragen 'hoeveel kost dit?', moeten we vragen 'wat heeft deze persoon nodig?' Het gaat om maatwerk. Voor ouderen betekent dit bijvoorbeeld dat technologie zoals persoonlijke alarmen kan helpen om langer thuis te blijven wonen, zonder dat het voelt als een bezuiniging. Het gaat erom dat je de juiste ondersteuning krijgt, precies wanneer je die nodig hebt. Een citaat uit zijn rede: "Passende zorg is geen bezuinigingsstrategie, maar een investering in menselijkheid." Dat is de kern. Het is een oproep aan beleidsmakers, zorgverleners en ons allemaal om zorg niet te reduceren tot een rekensom. ### De impact op ouderen Voor ouderen is dit extra belangrijk. Zij zijn vaak de eersten die de gevolgen merken van verkeerde keuzes. Denk aan een 80-jarige die een persoonlijk alarm krijgt om te voorkomen dat ze na een val dagenlang op de grond ligt. Dat is passende zorg. Maar als een zorgverzekeraar dat alarm alleen vergoedt als het aantoonbaar geld bespaart, dan slaan we de plank mis. Het gaat om veiligheid en vertrouwen, niet om de centen. Kremer benadrukt dat we moeten investeren in wat werkt, zonder te bezuinigen op wat echt telt. Zijn afscheidsrede is een wake-upcall voor iedereen die met zorg te maken heeft. Laten we luisteren en het anders doen.