IZA-transformatie: geld op, project voorbij?

Margriet Bos · 2026-06-15

Stel je voor: je hebt een prachtig plan om de zorg te verbeteren. Je krijgt er geld voor, een mooi bedrag. Maar zodra dat op is, valt alles stil. Dat is precies wat er nu gebeurt met de IZA-transformatie. Mondriaan-bestuurder Jean-Paul Essers vertelde het op Zorgvisie: als het transformatiegeld op is, kan het project niet doorgaan. Het klinkt simpel, maar de gevolgen zijn groot. ### Waarom structurele bekostiging essentieel is Het probleem is dat projecten vaak worden opgezet met eenmalig geld. Dat werkt voor een pilot, maar niet voor echte verandering. Denk aan het bouwen van een huis: je hebt niet alleen geld voor de fundering nodig, maar ook voor het dak en de muren. Zonder structurele bekostiging blijft het bij losse initiatieven die nooit echt landen. Essers benadrukt dat we verder moeten kijken dan de korte termijn. - Eenmalig geld is prima voor een test, maar niet voor blijvende impact. - Zonder vaste financiering stoppen veelbelovende projecten na een jaar. - De zorg heeft behoefte aan duurzame oplossingen, niet aan quick wins. Neem bijvoorbeeld een persoonlijk alarm voor senioren. Dat is niet iets wat je eenmalig aanschaft en dan klaar bent. Het vereist onderhoud, updates en ondersteuning. Net zo is het met transformatieprojecten: ze hebben een lange adem nodig. ### Wat betekent dit voor de praktijk? Ik sprak laatst met een zorgprofessional die vertelde over een project dat na zes maanden stopte. Het geld was op, en daarmee de motivatie. De bewoners waren teleurgesteld, het team gedemotiveerd. Het is een herkenbaar verhaal. De IZA-transformatie is niet mislukt omdat het idee slecht was, maar omdat de financiering niet klopte. > "Geld besteed, transformatie mislukt?" vraagt de poll van Zorgvisie. Het antwoord is genuanceerder. Het gaat niet om falen, maar om een systeemfout. ### Hoe verder? Een oproep tot actie De poll van deze week vraagt uw mening. Laat weten wat u ervan vindt. Want alleen als we samen praten over wat er misgaat, kunnen we het verbeteren. Structurele bekostiging is geen luxe, het is een noodzaak. Zonder dat blijven we hangen in projecten die nooit volwassen worden. Dus, wat denkt u? Is de transformatie mislukt, of hebben we gewoon een andere aanpak nodig? Deel uw stem en help de zorg vooruit.